Siła polskiej energii. Local content odegra kluczową rolę w polskiej transformacji energetycznej

Polska staje się gazowym hubem Europy Środkowej – to przesłanie uczestników panelu „Local content w polskiej transformacji energetycznej”, który odbył się w trakcie PowerConnect Energy Summit w Gdańsku. Eksperci podkreślali, że to efekt gigantycznych inwestycji w infrastrukturę gazową, które wprowadziły Polskę do grona kluczowych graczy energetycznych regionu. Ważnym czynnikiem tego procesu jest local content, czyli wzmocnienie udziału krajowych podmiotów w transformacji energetycznej. Ilona Deręgowska, wiceprezeska Agencji Rozwoju Przemysłu, przekonywała, że realizowany przez ministerstwo aktywów państwowych projekt local content ma charakter bezprecedensowy.

– Budując siłę polskiej gospodarki i polskie PKB w końcu zrozumieliśmy, że musimy wspierać lokalne kompetencje i podmioty – podkreślała Ilona Deręgowska.

Dla części polskich firm pojęcie local content określa działania prowadzone od lat. Przykład? Polska Spółka Gazownictwa, która każdego dnia odpowiada za stabilny i bezpieczny transport gazu do 7 mln odbiorców. Jej sieć dystrybucyjna liczy ponad 215 tys. km gazociągów. Spółka wydaje na inwestycje 3,5 mld zł rocznie. W znacznym stopniu są finansowane ze środków publicznych, m.in. z funduszy unijnych (w tym KPO) oraz programu FEnIKS. Dzięki temu koszty transformacji nie mają dużego wpływu na portfele odbiorców – dość powiedzieć, że obowiązująca od początku tego roku taryfa jest niższa od poprzedniej średnio o 1,7 proc.

Budowa krajowych łańcuchów dostaw

Inwestycje Polskiej Spółki Gazownictwa (PSG) siłą rzeczy wpływają na rozwój krajowego rynku wykonawców, rozwój ich kompetencji oraz budowanie krajowych łańcuchów dostaw, które są istotnym elementem odporności i bezpieczeństwa naszego kraju. Jak podkreśla Szymon Paweł Moś, prezes zarządu Polskiej Spółki Gazownictwa, ponad 96 proc. wykonawców realizujących inwestycje na zlecenie PSG ma udział polskiego kapitału, a w przypadku ponad 90 proc. jest to udział wyłączny.

– Jako polska spółka dobrze rozumiemy, jak ważne jest, żeby jak najwięcej z naszych zamówień zostawało w Polsce i napędzało rodzimą gospodarkę. Jednocześnie jesteśmy rzetelnym i stabilnym partnerem, dzięki czemu polscy wykonawcy, z którymi współpracujemy, mogą się rozwijać, wzmacniać swoje kompetencje i budować krajowe łańcuchy dostaw. A to buduje odporność i bezpieczeństwo naszego kraju – zauważa prezes PSG.

Dzięki temu, że PSG jest członkiem Grupy Kapitałowej Orlenu, firmy, które współpracują ze spółką, mają dostęp do nowoczesnych narzędzi biznesowych. Przykład? Nowoczesna platforma zakupowa.

– Liczymy, że usprawni to dotychczasowe procesy i będzie ułatwieniem dla naszych dostawców i kontrahentów – podkreśla prezes PSG.

Wdrażając platformę, PSG zadbała o organizację szkoleń dla ponad swoich 400 kooperantów.

– Zależało nam, by stała się efektywnym narzędziem ułatwiającym współpracę z nami, a nie niepotrzebną barierą. Poświęciliśmy sporo czasu i uwagi, żeby jasno komunikować, co się zmieni i jakie są wymagania nowego systemu. Rozumiemy, że nasi kontrahenci muszą się z nim oswoić, a naszą rolą jest aktywnie im w tym procesie towarzyszyć – podkreśla prezes PSG.

PSG jest też otwarta na kontrahentów w innych obszarach. Niedawno we współpracy z Pekao Faktoring uruchomiła opcję faktoringu odwrotnego. Rozwiązanie to umożliwia wcześniejsze otrzymanie płatności za wystawione faktury, bez konieczności oczekiwania na standardowy termin. Po przystąpieniu do programu wykonawcy w specjalnej aplikacji mogą wskazywać faktury, które mają zostać opłacone przed terminem. Usługa jest dobrowolna, bezpieczna i nie wpływa na dotychczasowy sposób współpracy.

Bezpieczeństwo polskich odbiorców

Nie da się ukryć, że konflikt na Bliskim Wschodzie, ale też tocząca się od kilku lat wojna w Ukrainie, rodzą pytania o bezpieczeństwo polskich odbiorców gazu. Krajowe wydobycie gazu zaspokaja obecnie ok. 20 proc. naszych potrzeb. Resztę musimy importować. Jednak – biorąc pod uwagę transformację energetyczną Polski i coraz większą rolę OZE w naszym miksie energetycznym – gaz jest niezbędny do tego, by naszemu systemowi energetycznemu zapewnić odpowiednią elastyczność i stabilność.

Zdaniem specjalistów, w tej chwili nie ma obawy, że Polsce zabraknie gazu.

Zdaniem specjalistów, w tej chwili nie ma obawy, że Polsce zabraknie gazu. Dzięki rozbudowie i modernizacji sieci przesyłowej i dystrybucyjnej, a także terminalowi LNG w Świnoujściu czy Balic Pipe, udało się doprowadzić do dywersyfikacji źródeł paliwa gazowego. Duże znaczenie ma też rozwój krajowych źródeł gazu, w tym biometanu. Na szczęście możemy go pozyskiwać z polskich zasobów. Wg szacunków, obecny potencjał produkcji biometanu w Polsce to nawet 4 mld m sześc. rocznie.  

– Polska ma olbrzymi potencjał zagospodarowywania pozostałości z rolnictwa, przemysłu, branży spożywczej, oczyszczalni ścieków i gospodarki odpadami. Wśród państw Unii Europejskiej dysponujemy piątym co do wielkości zasobem substratu do wytwarzania zielonego gazu, Każdy metr sześcienny biometanu produkowanego z lokalnego substratu uniezależnia nas od gazu z importu i zwiększa bezpieczeństwo energetyczne – zwraca uwagę Szymon Paweł Moś.

Potencjał polskich firm

Local content jest też priorytetem dla Orlenu Neptun, który w Grupie Orlen odpowiada za rozwój morskiej energetyki wiatrowej. Najbardziej zaawansowanym projektem spółki jest obecnie Baltic East. Jednym z ważniejszych elementów strategii jest zaangażowanie do projektu polskich firm i wykorzystanie potencjału lokalnego łańcucha dostaw. Wykonaniem prac przedprojektowych i projektowych farmy wiatrowej, opracowaniem parametrów technicznych oraz pozyskaniem pozwolenia na budowę zajmie się konsorcjum trzech polskich przedsiębiorstw — Projmors Ase Group, Ramboll Polska oraz Enprom. W proces zaangażowanych będzie też wiele innych polskich podmiotów, w tym Geofizyka Toruń S.A., Firma Archeologiczna Glesum, Politechnika Morska w Szczecinie, Instytut Łączności czy Akademia Marynarki Wojennej. Udział krajowych firm i instytucji naukowych to wzmocnienie ich pozycji w sektorze offshore wind.

– Przy realizacji strategicznych inwestycji dążymy do tego, by wykorzystywać potencjał polskich firm. Ich udział na etapie projektowania farmy to sygnał, że wzrasta gotowość krajowego rynku do realizacji inwestycji w sektorze morskiej energetyki wiatrowej. Budowa krajowego łańcucha dostaw to wspólny wysiłek dostawców, inwestorów oraz instytucji publicznych i branżowych, a także działań podejmowanych przez rząd, których pierwsze efekty widzimy już dziś – przekonuje Janusz Bil, prezes zarządu Orlenu Neptun.

Projekty związane z rozwojem morskich farm wiatrowych imponują rozmachem i skalą. Ale w trakcie PowerConnect Energy Summit Szymon Paweł Moś, prezes PSG, podkreślał, że dla jego spółki local content to nie tylko współpraca z dużymi spółkami publicznymi, ale także firmami rodzinnymi oraz mnóstwo drobnych inwestycji.

– Nie są dla nas mniej ważne. Pamiętamy, że to właśnie one napędzają tych, którzy chcą zacząć albo niedawno zaczęli i chcą ambitnie rosnąć razem z nami – podkreślał prezes PSG.

Główne wnioski

1. Polski hub gazowy. W efekcie inwestycji w infrastrukturę gazową nasz kraj staje się kluczowym graczem energetycznym regionu.
2. Local content. Ważnym czynnikiem tego procesu jest wzmocnienie udziału krajowych podmiotów w transformacji energetycznej.
3. Rola inwestycji. Inwestycje polskich firm, takich jak Polska Spółka Gazownictwa, pozytywnie wpływają na rozwój krajowego rynku wykonawców, rozwój ich kompetencji oraz budowanie krajowych łańcuchów dostaw, które są istotnym elementem odporności i bezpieczeństwa naszego kraju.

Materiał powstał na zlecenie Polskiej Spółki Gazownictwa.