Zaloguj się 
Dzieje się!
Maroko chce zwiększyć zakupy kwasu siarkowego z Polski
W prasie marokańskiej pojawiła się informacja, że tamtejszy państwowy Gigant OCP zamierza zwiększyć zakupy kwasu siarkowego z Hiszpanii, Niemiec i Polski. Grupa Azoty, będąca producentem tego surowca, nie potwierdza tych rewelacji, ale przyznaje, że eksportuje siarkę do Maroka.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Czym jest OCP.
- Jakie jest zastosowanie siarki i kwasu siarkowego i jakie mają znaczenie dla światowej gospodarki.
- Które firmy w Polsce produkują kwas siarkowy.
Audio generowane przez AI. Może zawierać błędy.
OCP to największa firma państwowa w Maroku – kraju, który jest światowym potentatem w produkcji fosfatów. Przez lata dążył do ograniczenia dostaw kwasu siarkowego z UE, rozwijając własną produkcję tego surowca. Jednak światowe zawirowania geopolityczne zmuszają go, by po 2 latach przerwy ponownie negocjować wznowienie importu.
Polski producent kwasu siarkowego, Grupa Azoty, prawdopodobnie ze względu na tajemnicę handlową, nie przyznaje się do prowadzenia rozmów z OCP. Rzecznik Azotów Grzegorz Kulik potwierdza natomiast, że polski holding eksportuje do Maroka siarkę.
Marokański koncern państwowy istniejący od 1920 r. zajmuje się wydobyciem, przetwórstwem i eksportem fosfatów, czyli związków mineralnych niezbędnych do produkcji nawozów rolniczych. Firma zatrudnia ok. 20 tys. pracowników, a jej roczny obrót wynosi ok. 11 mld dolarów.
Krótka historia sukcesu
Pierwotnie jako spółka OCP odnotowywała gwałtowny wzrost dochodów, począwszy od 1954 r. W 1975 r. przekształciła się w koncern z wieloma spółkami-córkami. Od 1986 r. firma rozpoczęła produkcję kwasu siarkowego, w celu zmniejszenia skali importu tego surowca. W 2024 r. Maroko importowało 921 tys. ton kwasu siarkowego z czego: 383 tys. ton z Hiszpanii, 297 tys. ton z Niemiec i 241 tys. ton z Polski. W 2025 r. import surowca został zaniechany, ze względu na znaczną produkcję własną.
Firma jest ważnym podmiotem marokańskiej gospodarki. Jego roczne zyski z tytułu eksportu fosfatów wynoszą 3-12 mld euro, a z tytułu eksportu gotowych nawozów 1,5-5 mld euro. Najważniejszymi konkurentami Maroka w zakresie eksportu fosfatów są Chiny, USA, Rosja, Jordania i Arabia Saudyjska. Regionalną konkurencję stanowi też Tunezja. Do branży zamierza wejść również nigeryjski przemysłowiec Aliko Dangote.
Aby utrzymać pozycję światowego lidera, OCP realizuje zagraniczne inwestycje. Posiada spółki joint venture z amerykańskimi firmami Jacobs Engineering (od 2011 r.) i DuPont de Nemours (od 2013 r.) oraz IBM (od 2018 r.).
W 2016 r. powstała jej spółka córka OCP Africa zajmująca się rozwojem projektów wydobywczych w innych krajach afrykańskich. W tym samym roku firma otworzyła fabryki fosfatów w Rwandzie i Etiopii oraz powołało do życia wraz z Dangote Group spółkę joint venture zajmującą się produkcją nawozów rolnych przeznaczonych na rynek nigeryjski. W 2025 r. utworzyła też spółkę handlową zarejestrowaną w Luksemburgu.
Siarka a kwas siarkowy
Produkcja fosfatów wymaga zastosowania zarówno siarki, jak i kwasu siarkowego. Obydwa surowce odgrywają wciąż ważną rolę w światowym przemyśle. Siarka znajduje zastosowanie w produkcji kosmetyków, środków ochrony roślin oraz leków. Kwas siarkowy to z kolei nieorganiczny związek chemiczny, który powstaje w wyniku trójstopniowego procesu chemicznego.
Oprócz produkcji nawozów fosforowych stosuje się ją w produkcji akumulatorów samochodowych, oczyszczaniu i przetwarzaniu ropy naftowej, a także wytwarzaniu materiałów wybuchowych, detergentów, barwników, papieru, tekstyliów oraz soli siarczanowych. Wykorzystuje się go również w laboratoriach chemicznych do przeprowadzania różnorodnych reakcji chemicznych.
Szerokie zastosowanie kwasu siarkowego i siarki powoduje, że każde zmniejszenie podaży gwałtownie winduje ich cenę. W 2026 r. kluczową rolę odegrały czynniki geopolityczne, które doprowadziły do wzrostu cen siarki z 400 dolarów do 800 dolarów za tonę. 24 proc. globalnych zasobów siarki znajduje się na Bliskim Wschodzie, cenę tego surowca zwiększa zamknięcie Cieśniny Ormuz oraz wojny w Strefie Gazy i Iranie.
Zdaniem eksperta
W relacjach z Marokiem Polska ma większe możliwości jako dostawca siarki niż gotowego kwasu
W energetyce jego znaczenie widać głównie na początku łańcucha dostaw, przy pozyskiwaniu surowców. Dobrym przykładem jest wydobycie uranu metodą in situ w Kazachstanie, gdzie kwas siarkowy jest wtłaczany pod ziemię w celu ługowania uranu ze złoża. W 2024 r. Cameco informowało, że problemy z dostępnością i stabilnością dostaw kwasu siarkowego ograniczały produkcję w kopalni JV Inkai, którą prowadzi wspólnie z Kazatompromem. Pokazuje to, że niedobór pozornie zwykłego produktu chemicznego może przełożyć się na podaż uranu, a więc pośrednio także na łańcuch dostaw paliwa do elektrowni jądrowych.
Jakie polskie firmy mogą być potencjalnymi dostawcami kwasu siarkowego dla marokańskiego OCP? Jeśli chodzi o sam kwas siarkowy, naturalnym kandydatem jest KGHM. Produkuje on ponad 450 tys. ton kwasu rocznie jako produkt uboczny hutnictwa miedzi. Trzeba jednak pamiętać o skali: Maroko importowało w 2024 roku około 2 mln ton kwasu, więc polskie dostawy mogłyby pokryć tylko część tych potrzeb. Ważniejszym atutem Polski jest siarka, z której OCP coraz częściej samo wytwarza kwas w swoich zakładach. Tu kluczową rolę odgrywa Grupa Azoty Siarkopol, wieloletni dostawca siarki dla OCP. Dlatego w relacjach z Marokiem Polska ma większe możliwości jako dostawca siarki niż gotowego kwasu.
Biznes nawozowy działa w dwie strony
Polska funkcjonuje po obydwu stronach wymiany handlowej związanej z sektorem nawozowym. Nasz kraj jest częściowo zabezpieczony przed wahaniami cen siarki na światowych rynkach.
Grupa Azoty ma podpisane kontrakty długoterminowe (ze stałymi cenami) z zagranicznymi dostawcami, posiada własną kopalnię siarki zarządzaną przez spółkę Siarkopol oraz zużywa kwas siarkowy niższej jakości (z niższym stężeniem siarki, zatem tańszy). Jednocześnie należąca do Grupy Azoty spółka Fosfory Gdańskie jest producentem kwasu siarkowego wysokiej jakości.
Polska importuje nawozy z Maroka o rocznej wartości ok. 156 mln dolarów oraz z sąsiednich państw: Algierii (29 mln dolarów) i Tunezji (7 mln dolarów).
Główne wnioski
- OCP to marokański koncern państwowy zajmujący się wydobyciem, przetwórstwem i eksportem fosfatów.
- Kwas siarkowy znajduje szerokie zastosowanie w przemyśle samochodowym, petrochemicznym, tekstylnym, spożywczym, laboratoryjnym i produkcji materiałów wybuchowych. Siarka oprócz produkcji kwasu siarkowego jest też wykorzystywana w przemyśle farmaceutycznym, kosmetycznym i w rolnictwie.
- Kwas siarkowy jest w Polsce produkowany przez firmy należące do Grupy Azoty.
