Pierwsza liga coraz mocniejsza finansowo. Pieniądze mają znaczenie, ale nie gwarantują awansu

Obejrzyj lub posłuchaj

Obejrzyj Posłuchaj

Wideocast

Powiększ video

Wideocast

Powiększ audio

00:00

W ubiegłym sezonie największe przychody w stawce pierwszoligowców zanotowały Wisła Kraków, Śląsk Wrocław i Wieczysta Kraków, dowiadujemy się z raportu „Finansowa pierwsza liga”, przygotowanego przez Grant Thornton. Te drużyny okazały się także najlepsze na boisku i w obecnym sezonie grają już w Ekstraklasie. To oznacza, że w obecnych rozgrywkach 18-tu grającym w I lidze klubom może być trudno osiągnąć wynik z zeszłego sezonu – ponad 360 mln łącznych przychodów wszystkich drużyn. To o 25 proc. więcej niż sezon wcześniej.

– Konfiguracja klubów w danym sezonie absolutnie ma wpływ na wyniki całych rozgrywek i nie będziemy do tego uciekać. Przez awanse i spadki co sezon wymienia się sześć klubów. Natomiast myślę, że trzeba na to spojrzeć szerzej: nie tylko te rozgrywki pierwszoligowe, ale również ekstraklasowe, drugoligowe. Cała polska piłka się profesjonalizuje. Choć oczywiście z ciekawością patrzymy na tabele innych rozgrywek i zastanawiamy się, jaki będzie skład I ligi w kolejnym sezonie – mówi Marcin Janicki w podcaście „Sport to pieniądz”.

Można by wysnuć wniosek, że największy budżet gwarantuje miejsce premiowane awansem, ale mechanizm nie jest tak oczywisty. Dość powiedzieć, że Wisła Kraków – mimo najwyższego budżetu w lidze – trzy razy bezskutecznie próbowała wrócić do piłkarskiej elity. W poprzednim sezonie o awans do końca bił się Chrobry Głogów, mimo posiadania dopiero 15. budżetu w stawce.

Wyrwani z „uwięzienia”

– Wisła Kraków jest klubem ekstraklasowym, uwięzionym w I lidze – mówił XYZ prezes Wisły Jarosław Królewski, gdy ta czwarty sezon próbowała wrócić do najwyższej klasy rozgrywkowej. Przy czwartym podejściu w końcu się udało i obecnie Biała Gwiazda rywalizuje w Ekstraklasie. Jej awans z pewnością odbije się nie tylko na finansach I ligi, ale też na skumulowanej frekwencji czy oglądalności telewizyjnej. Wśród 20 najchętniej oglądanych w TVP Sport meczów I ligi sezonu 2025/2026, 15 było transmisjami spotkań Wisły.

– Wisła wymyka się ramom. To jest klub, zakładam, top 3 w Polsce, jeśli chodzi o oglądalność. Pokazują to też liczby w Ekstraklasie. Natomiast ostatecznie najwyższą oglądalność miały mecze barażowe. Z kolei w tym sezonie mamy w I lidze derby Trójmiasta, które też cieszą się dużym zainteresowaniem – mówi Marcin Janicki.

Kibice Wisły wydatnie przyczynili się do rekordowej frekwencji na pierwszoligowych stadionach. W sumie na mecze wybrało się 1,7 mln kibiców. Średnio 27 tys. oglądało domowe mecze Wisły. Prawie 17 tys. spotkania Śląska, a ponad 13. tys. rozgrywane na Stadionie Śląskim mecze Ruchu Chorzów.

– Mecze Ruchu z Wisłą oglądało ponad 50 tys. kibiców. 53 tys. z ostatniego sezonu to rekord polskiej piłki w XXI wieku. Będzie nam tego brakować, ale np. wspomniane derby Trójmiasta obejrzało ostatnio prawie 40 tys. kibiców. Mamy świadomość, że nie każdy klub dysponuje taką bazą kibiców, dlatego cieszyłbym się, gdyby rósł współczynnik zapełnienia stadionu. On jest najbardziej miarodajny i obiektywny – tłumaczy Marcin Janicki.

Skąd te pieniądze?

Największą część przychodów klubów I ligi – 2/3 – stanowią przychody komercyjne. Składają się na nie wpływy z umów sponsorskich i reklam, sprzedaż gadżetów klubowych, ale też np. dotacje od samorządów. 13 proc. to scentralizowane prawa mediowe i marketingowe, a 14 proc. wpływy z dnia meczowego. Na tym ostatnim polu różnice są znaczne: w przeliczeniu na jednego kibica najwięcej wydawali sympatycy Polonii Warszawa – blisko 50zł w ciągu jednego dnia meczowego. Ponad 40zł kibice Polonii Bytom, ŁKS-u Łódź i Wisły Kraków. W przypadku większości klubów było to między 10 a 30zł.

– Kiedy kibic zostawia średnio kilkanaście złotych, niestety trudno, by ten dzień meczowy się zbilansował. Ten poziom ok. 40 zł, czyli mniej więcej 10 euro, to już jest poziom, w którym rzeczywiście to zaczyna się w jakimś stopniu bilansować, a myślę, że to nie jest absolutnie sufit – komentuje Marcin Janicki.

Najmniejszą część struktury przychodów stanowią wpływy z transferów – w sumie było to 20 mln zł.

– Ekosystem idzie od samej góry. To znaczy, że im więcej klubów ekstraklasowych będzie występowało w rozgrywkach europejskich, im ich wyniki będą lepsze, tym środków finansowych więcej. To pozwoli na większe wydatki na młodych polskich piłkarzy. A na ten moment rozgrywki pierwszoligowe to na pewno jest top w Polsce, jeżeli chodzi o ekspozycję młodych zawodników – mówi Marcin Janicki.

Kibice kapitałem ligi

Rozwój I ligi nie byłby możliwy bez rosnącego zainteresowania ze strony kibiców. Frekwencja na stadionach ma znaczenie nie tylko wizerunkowe. Przekłada się również na przychody z biletów i karnetów, atrakcyjność dla sponsorów oraz ogólną pozycję rozgrywek na rynku sportowym.

Raport Grant Thornton pokazuje, że 1/4 kibiców, którzy przychodzą na trybuny I ligi, to osoby poniżej 18 roku życia.

– To jest bardzo dużo i sami byliśmy zaskoczeni tym wynikiem. Na tych osobach można budować siłę, rozpoznawalność klubów, ale też takie zaplecze finansowe. Zakładam, że ta osoba przyjdzie, nie tylko kupi bilet, kupi też karnet, kupi gadżet, wesprze jakąś akcję charytatywną wokół klubu, czy skorzysta z cateringu stadionowego – mówi Marcin Janicki.

ŁKS chce wrócić do Ekstraklasy

Czwartą najwyższą frekwencję w I lidze, a przy tym czwarty najwyższy poziom sprzedaży klubowych koszulek i szalików osiągnął ŁKS Łódź, którego prezesem jest Marcin Janicki. Zespół z Łodzi rozpoczął trzeci z rzędu sezon na zapleczu Ekstraklasy po spadku w 2024 roku.

– Infrastruktura, społeczność, historia, struktura właścicielska, stabilność finansowa – to wszystko na pewno składa się na to, że ŁKS ma absolutnie potencjał ekstraklasowy. Na sam koniec zdecyduje boisko. Możemy sobie dużo mówić, mogą powstawać wielkie i piękne projekty, ale na sam koniec to boisko wszystko weryfikuje – mówi Marcin Janicki.

Według niego przed sezonem wskazywano ok. dziewięć drużyn z potencjałem na awans.

– Rozgrywki pierwszoligowe są rozrywkami bardzo wymagającymi. To zresztą przykład notabene Wisły Kraków. Po spadku klub cały czas miał ten sam potencjał, ten sam stadion, tę samą bazę i myślę, że ich ambicją było to, żeby szybko wrócić. Udało się dopiero w czwartym sezonie. De facto w tym drugim, trzecim już było blisko, ale się nie udało – mówi Marcin Janicki.

Obecnie ŁKS zajmuje miejsce premiowane awansem. Pytany o potencjalne transfery w zimowym okienku transferowym, prezes ŁKS-u zachowuje dystans.

– Na pewno każdy z kandydatów do awansu będzie chciał się odpowiednio wzmocnić. Myślę, że te możliwości i zasoby do tego, aby się wzmocnić, są, ale będziemy chcieli to zrobić w sposób przemyślany. Przede wszystkim trzeba zaznaczyć, że drużyna została w dużej części zbudowana od nowa przed tym sezonem. Dlatego chwilkę trzeba było poczekać na to, żeby się zgrać, ale te ostatnie spotkania są dobrą prognozą na przyszłość – mówi Marcin Janicki.