Moda manifestem, recykling narzędziem. Za nami finał programu Refashioned
Tegoroczny finał projektu Refashioned ponownie połączył świat polityki, kultury, sztuki i biznesu. Fundacja Kraina przygotowała wybieg razem z Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Czym jest projekt Refashioned i jakie wartości za nim stoją.
- W jaki sposób podmioty partnerskie wspierają ten projekt.
- Kiedy można przyjść na dzień otwarty i dowiedzieć się czegoś więcej.
Audio generowane przez AI. Może zawierać błędy.
Refashioned to interdyscyplinarny program łączący projektantów i projektantki mody z Ukrainy, Białorusi i Polski w tworzeniu kolekcji zrównoważonej mody. Uczestnicy i uczestniczki przez kilka miesięcy pracowali nad swoimi autorskimi kolekcjami pod okiem doświadczonych mentorów i mentorek, aby 25 września zaprezentować je w wielkim finale w Instytucie Przemysłów Kreatywnych na Mińskiej w Warszawie.
Moda, środowisko i osobiste doświadczenia
Materiały pochodzą wyłącznie z recyklingu, a projekty – dzięki osobom pochodzącym z różnych kultur i mającym różne doświadczenia życiowe – łączą w sobie w bardzo różnorodny sposób tradycję i nowoczesność. Celem jest nie tylko troska o środowisko, ale też chęć opowiedzenia swoich historii – często trudnych, migracyjnych czy okołowojennych. Ubrania stają się nośnikami tych historii. Ta intymna, bo dotykająca przecież ciała, kreacja to nieraz manifest, wyznanie, droga do akceptacji i zrozumienia, budowanie sprawczości, odzyskiwanie poczucia samostanowienia i tworzenie wspólnoty ponad podziałami.

W tegorocznej, trzeciej, edycji programu pojawiło się ponad 50 projektów, a udział wzięły następujące osoby: Gabriel Data, Filip Borządek, Maria Trauber, Daria Chernysh, Anna Palitava, Sonia Veselsk, Khrystna Hlushko, Volha Kardash, Vidana Blonska, Liudmyla Burlaka, Adam Valasevich, Svitlana Antsyborenko, Uliana Lysenko, Daniil Polishchuk, Dominika Rozkrut, Yulia Drozdek i Anatol Tracewski.
W zespole mentorskim znaleźli się Karolina Sulej – dziennikarka, pisarka, antropolożka mody, Yana Bezdushna – projektantka, absolwentka Refashioned 2024, Jackob Buczyński – projektant mody.
W Refashioned odpowiedzialna moda i indywidualne inspiracje to nie tylko kolekcje. Scenografia pokazu finałowego również wykonana została w całości z materiałów z drugiego obiegu, w tym z firanek, które zszyła Lena Shtyk.
Partnerem projektu jest sortownia Wtórpol, którą uczestniczki i uczestnicy programu odwiedzili, aby zobaczyć proces pozyskiwania i sortowania materiałów. Wtórpol sortuje dziennie 350 ton tekstyliów, co pokazuje skalę problemu cywilizacyjnego.
Ambasadorzy i ambasadorki programu na wybiegu
Refashioned to także przykład inicjatywy, która łączy podmioty z różnych sektorów oraz stwarza nietuzinkową okazję do aktywnego uczestnictwa.
Projekt dofinansowany jest ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu własnego Instytutu Przemysłów Kreatywnych: Polska_Kreatywni: MODA, ale wspiera go także IOM Poland oraz Rząd Republiki Korei. Partnerami oprócz sortowni są Bracia Sadownicy i UA Hub.
Osoby ze świata kultury, sztuki, mediów, a także z instytucji, które włączyły się w promowanie wartości projektu Refashioned też pojawiły się na wybiegu, na czele z Martą Cienkowską, ministrą kultury. W pokazie wzięli udział m.in. Greta Burzyńska, Urszula Chowaniec „Galantalala”, Sylwia Chutnik, Marzena Figiel-Strzała, Teresa Godlewska, Kaja Gołuchowska, Jana Shostak i Mariusz Szczygiel.

Fundacja Kraina – miejsce ponad podziałami
Fundacja Kraina działa od października 2022 roku i została założona przez Agatę Kozak, Karolinę Sulej, Małgosię Rogujską-Galińską, Svitlanę Chystiakovą i Konrada Smoleńskiego, którzy mówią, że poznali się w boju, podczas koordynacji prac Centrum Pomocy Mokotów – punkcie pomocy humanitarnej dla uchodźców z Ukrainy. Wsparcie otrzymało tam 20 tys. uchodźczyń i uchodźców z Ukrainy, a wartość udzielonej pomocy oszacowano na ponad milionów złotych.
Od czerwca 2023 roku prowadzą przy ul. Puławskiej 67 w Warszawie miejsce współdzielenia, gdzie można wymieniać się przedmiotami i ubraniami. Można zabrać to, czego się potrzebuje lub przynieść coś ze swoich „nadmiarów”. To także przestrzeń integracji, wymiany doświadczeń, dom kultury XXI wieku. Ważnym elementem działań są wspólnotowe warsztaty z rzemiosła, pisania, śpiewu, medytacji czy improwizacji. Ten cel Fundacja realizuje poprzez wielokulturowe kolacje, rezydencje artystyczne, a także kursy szycia i sam projekt Refashioned.

Fundacja organizuje dzień otwarty 30 września w godzinach 17:00–20:00. Będzie można dowiedzieć się czegoś o działaniach pracowni Kraina, po której oprowadzi Yana Bezdushna, upcyklingowa projektantka. Przewidziane są też m.in. warsztaty z linorytu i zdobienia ubrań. Nie zabraknie prezentacji projektów modowych Krainy.
Główne wnioski
- Pokaz mody może być czymś więcej niż prezentacją kreacji. Organizatorzy Refashioned uważają, że jest to manifest i zaproszenie do wspólnoty międzykulturowej, do odkrywania swojego potencjału w przyjaznym środowisku. Jednocześnie istotna jest troska o środowisko naturalne poprzez podejście zero waste i wykorzystanie resztek tkanin oraz odzieży z drugiej ręki.
- Inicjatorzy akcji przekonują, że warto pielęgnować w sobie pasje i szukać nowych inspiracji w działaniach twórczych, które mogą być sposobem na odzyskanie siebie, zbudowanie sprawczości i rezyliencji po trudnych przeżyciach.
- Zalew tekstyliami to jeden z poważnych problemów ekologicznych, dlatego świadomość skali problemu i promowanie zrównoważonego podejścia do zakupów ubraniowych to dziś bardzo istotna kwestia.