Polski eksport na Ukrainę się podwoił. Zyskują także dostawcy produktów cywilnych

Wykres interaktywny

Pełny ekran

Ukraina staje się coraz ważniejszym partnerem handlowym Polski. W I kw. 2026 r. udział tego państwa w całości naszego eksportu wyniósł 3,8 proc. r/r. Tym samym był to siódmy największy rynek zbytu dla eksportu z Polski. W ujęciu r/r wartość towarów wysłanych do tego kraju wzrosła o 13,2 proc., najmocniej spośród czołowej dziesiątki partnerów.

Wykres interaktywny

Pełny ekran

Od wybuchu wojny eksport do Ukrainy wzrósł o ponad dwa razy. W 2021 r. jego wartość wynosiła 6,3 mld euro, a w 2025 r. to było 13,4 mld, a za ostatnie 12 miesięcy – od kwietnia 2025 r. do marca 2026 r. – 13,9 mld. Kiedy spojrzymy na trzymiesięczną średnią na wykresie, to widać, że były okresy, gdy udział tego państwa w polskim eksporcie przekraczał 4 proc.

Struktura eksportu

Wykres interaktywny

Pełny ekran

Największym działem towarów eksportowanym do Ukrainy były produkty mineralne, czyli głównie paliwa. Stanowiły 18,5 proc. całego eksportu w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Dalej znalazły się maszyny i urządzenia mechaniczne oraz sprzęt elektryczny (16,5 proc.) oraz pojazdy, samoloty i łodzie (15,4 proc.). Łącznie te trzy sekcje odpowiadały za połowę wartości eksportu. Ważnymi grupami były także chemikalia (8,5 proc.) oraz broń i amunicja (7,4 proc.).

Warto wspomnieć, że sekcje w klasyfikacji handlu zagranicznego są najszerszymi wyróżnianymi grupami. Łącznie jest ich 21.

Które towary odpowiadają za wzrosty?

Spośród tych 21 sekcji, aż w 20 eksport w ostatnich 12 miesiącach był wyższy niż w 2021 r. Wartościowo najmocniej wzrosły produkty mineralne (o 2,2 mld euro, czyli o 49 proc.), pojazdy, samoloty i łodzie (1,4 mld euro, a więc o 85 proc.) oraz maszyny i urządzenia mechaniczne (1,2 mld euro, prawie o 200 proc.). Jedynym działem, gdzie odnotowano spadek eksportu były skóry i wyroby skórzane.

W ujęciu procentowym największy wzrost nastąpił w sekcji „dzieła sztuki, przedmioty kolekcjonerskie i antyki”, jednak wynika to z faktu, że tam też są klasyfikowane dary humanitarne. Wyłączając ten dział, największy był wzrost przyrządów i aparatury m.in. optycznej, fotograficznej, pomiarowej i medycznej. Eksport w tej kategorii był o ponad 50 razy wyższy niż w 2021 r. Ponad ośmiokrotnie wzrósł z kolei eksport drewna i artykułów drewnianych. W obu przypadkach wynika to głównie z efektu bardzo niskiej bazy.

Hity eksportowe

Wykres interaktywny

Pełny ekran

Powyższy wykres pokazuje w bardziej szczegółowym rozbiciu, tzw. dwucyfrowych kodów w klasyfikacji CN, w których towarach nastąpił największy wzrost eksport. W tym ujęciu największy wzrost także nastąpił w obszarze paliw i broni. Uwagę zwracają jednak także duże wzrost jak kosmetyki i perfumy, czy nawozy. To pokazuje, że choć rosnący eksport jest głównie związany z działami wojennymi, to więcej wysyłamy do Ukrainy także dóbr o cywilnym zastosowaniu.

Wykres interaktywny

Pełny ekran

Kiedy spojrzymy na jeszcze bardziej szczegółowe dane, czyli czterocyfrowe kody CN, to widać, że największe wzrosty nastąpiły w trzech grupach towarów. Pierwszą są dobra bezpośrednio wykorzystywane na wojnie. Do nich można zaliczyć oleje ropy naftowej, czyli paliwa, bomby, drony, części do samolotów, czy aparatura nadawcza. W tych kategoriach wzrosty były największe. Drugą są dobra pośrednie – jak energia elektryczna, zespoły prądotwórcze i przetwornice, transformatory, czy koks. Zapotrzebowanie na nie wynika z intensywnych ataków Rosji na infrastrukturę energetyczną w Ukrainie. Trzecią są dobra o zastosowaniu cywilnym. Tutaj znajdują się m.in. nawozy, czy preparaty do pielęgnacji skóry.

Analizując te dane, można się zastanawiać, ile z tego, co wysyłamy na Ukrainę powstaje w Polsce, a ile to reeksport. Trudno jednoznacznie to ocenić. Na pewno w przypadku broni, dronów, czy części do samolotów, jakiś odsetek może być reeksportem. Duża część z kategorii, w których odnotowano największe wzrosty eksportu, powstaje w Polsce. Częściowo widać to w innych danych, np. o produkcji ważniejszych wyrobów przemysłowych.

Eksport pokazuje, co jest potrzebne na wojnie

Wykres interaktywny

Pełny ekran

Wpływ wojny na eksport jest szczególnie widoczny w niektórych kategoriach. Na wykresie powyżej przedstawiłem wybrane z nich. Przed atakiem Rosji na Ukrainę, polski eksport dronów, części do samolotów, broni, czy energii elektrycznej był bliski zera. Po inwazji nastąpił gwałtowny wzrost eksportu i niektóre z tych kategorii są w ujęciu wartościowym duże. Miesięczna wartość dronów wysyłanych z Polski na Ukrainę waha się ostatnio w przedziale ok. 80-100 mln euro. W przypadku części do samolotów to już ponad 30 mln euro miesięcznie.

Co ciekawe, wojna zwiększyła popyt nie tylko na stricte militarne dobra, ale także np. na masę celulozową, papierosy, czy inne produkty z tytoniu. Choć możliwe, że to po prostu efekt substytucji dostaw tych towarów, które przed wojną były dostarczane na Ukrainę z Rosji.

Główne wnioski

1. Ukraina staje się kluczowym partnerem handlowym Polski W I kw. 2026 r. Ukraina była siódmym największym rynkiem zbytu dla polskiego eksportu, z udziałem 3,8 proc. Od wybuchu wojny wartość eksportu do tego kraju wzrosła ponad dwukrotnie – z 6,3 mld euro w 2021 r. do 13,9 mld euro w ostatnich 12 miesiącach.
2. Eksport zdominowany przez paliwa, maszyny i pojazdy. Największą grupą eksportowanych towarów są produkty mineralne, głównie paliwa (18,5 proc.), maszyny i urządzenia mechaniczne (16,5 proc.) oraz pojazdy (15,4 proc.). Istotną pozycję stanowi też broń i amunicja – 7,4 proc. całego eksportu.
3. Wojna kształtuje strukturę eksportu, ale nie tylko militaria rosną. Przed inwazją eksport dronów, części do samolotów czy energii elektrycznej był bliski zera – dziś miesięczna wartość samych dronów wysyłanych na Ukrainę wynosi 80-100 mln euro. Wzrosty widoczne są jednak także w kategoriach cywilnych, takich jak nawozy, kosmetyki czy wyroby tytoniowe.