Zaloguj się 
Dzieje się!
MŚP Kongres
Pożyczki zamiast dotacji. „System dotacyjny w naszym kraju już wychodzi z użycia”
Instrumenty zwrotne, czyli pożyczki i poręczenia, zastępują dotacje w finansowaniu rozwoju mikro, małych i średnich firm. Zgodnie z danymi BIK wartość nowych kredytów dla sektora MŚP wzrosła w 2025 r. o 17,2 proc. do 64,7 mld zł, w tym kredytów inwestycyjnych o 34,4 proc.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego małym i średnim firmom trudno uzyskać finansowanie na korzystnych warunkach i jakie alternatywy oferują regionalne fundusze rozwoju.
- Czym różnią się pożyczki obrotowe od inwestycyjnych i na jakie cele można przeznaczyć środki.
- Jak finansowanie projektów z zakresu cyberbezpieczeństwa i odporności biznesowej może pomóc firmom przygotować się na sytuacje kryzysowe.
Audio generowane przez AI. Może zawierać błędy.
Polskie MŚP funkcjonują obecnie w warunkach dużej zmienności rynkowej, zmagając się z potrzebą finansowania codziennych operacji oraz inwestycji w nowatorskie obszary, takie jak cyberbezpieczeństwo czy odporność biznesowa.
Przy zaostrzających się wymogach banków i odchodzenia od tradycyjnych dotacji, firmy coraz częściej poszukują elastycznych pożyczek i poręczeń oferowanych przez samorządowe fundusze rozwoju. Bez łatwego dostępu do wiedzy o tych instrumentach, wiele wartościowych projektów trafia jednak na barierę finansową.
– Staramy się wychodzić z ofertą informacyjną dla przedsiębiorców z naszego regionu, tak aby mieli dostęp do pełnej wiedzy i oferty instytucji samorządowych, ale również państwowych – mówi w rozmowie z XYZ Robert Koszut, prezes Dolnośląskiego Funduszu Rozwoju.
Kapitał na dobrych warunkach
– Problemem polskich przedsiębiorców, zarówno tych mniejszych, jak i większych, jest w dalszym ciągu brak dostępu do strumienia pieniądza na dobrych warunkach – wskazuje Robert Koszut.
Dodaje, że uzależnienie oferty komercyjnej od bieżącej koniunktury gospodarczej i sytuacji politycznej sprawia, że firmy poszukują stabilniejszych alternatyw.
Przedsiębiorcy oczekują czegoś więcej. Preferencyjnych kredytów i pożyczek. Pierwsze, z czym do nas przychodzą, to myśli o dotacjach, jednak bezzwrotny system dotacyjny w naszym kraju już wychodzi z użycia. Dzisiaj mówimy przede wszystkim o instrumentach zwrotnych – na co nacisk kładzie również Unia Europejska.
– Przedsiębiorcy oczekują czegoś więcej. Preferencyjnych kredytów i pożyczek. Pierwsze, z czym do nas przychodzą, to myśli o dotacjach, jednak bezzwrotny system dotacyjny w naszym kraju już wychodzi z użycia. Dzisiaj mówimy przede wszystkim o instrumentach zwrotnych – na co nacisk kładzie również Unia Europejska. W przypadku Dolnośląskiego Funduszu Rozwoju są to głównie pożyczki oraz poręczenia – wyjaśnia Robert Koszut.
Popyt na kapitał w sektorze prywatnym wyraźnie odbija. Według danych Biura Informacji Kredytowej (BIK) w 2025 r. przedsiębiorcy zaciągnęli nowe kredyty bankowe o łącznej wartości 238,5 mld zł – to wzrost o 8,4 proc. rok do roku. Dynamika sprzedaży była najwyższa właśnie w segmencie MŚP, gdzie rosła ponad dwukrotnie szybciej niż w całym sektorze. Analizy BIK wskazują, że impuls do inwestycji dała stabilizacja inflacji oraz cykl obniżek stóp procentowych NBP z poziomu 6,75 proc. do 4 proc.
Wyzwaniem jest jednak struktura rynku. Skala korzystania z finansowania bankowego jest ściśle powiązana z rozmiarem biznesu: z danych BIK za 2024 r. wynika, że po kredyt sięga zaledwie 6,4 proc. firm z sektora MŚP o przychodach do 1 mln zł, podczas gdy w przedziale przychodowym 30-60 mln zł wskaźnik ten wynosi aż 55,6 proc.
Pożyczka na odporność firmy
Choć apetyt firm na finansowanie rośnie, nadal ogromną rolę do odegrania mają regionalne instytucje wsparcia rozwoju. DFR dzieli wsparcie na te dotyczące pożyczek obrotowych i inwestycyjnych. W przypadku instrumentów obrotowych przedsiębiorca ma pełną swobodę w dysponowaniu kapitałem i środki może przeznaczyć na bieżącą działalność operacyjną, zakup towarów lub spłatę zobowiązań. Z kolei pożyczki inwestycyjne są powiązane z konkretnymi celami rozwojowymi wskazanymi przez fundusz. Oprócz tego DFR stara się dostosować swoje działania do nowych kategorii ryzyka i potrzeb.
– W tym roku wdrożyliśmy tzw. inwestycyjną pożyczkę obronnościową, której celem jest zabezpieczenie odporności firmy. Finansujemy m.in. projekty z zakresu cyberbezpieczeństwa czy inwestycje w powierzchnie magazynowe. Są to przedsięwzięcia niezwiązane bezpośrednio z wydatkami militarnymi, ale służące ochronie przedsiębiorców i ciągłości ich biznesu – wyjaśnia Robert Koszut.
Podwójne przeznaczenie
W praktyce nowa formuła finansowania trafia m.in. do sektora medycznego. Fundusz rozpatrywał wnioski składane przez lekarzy oraz przychodnie na zakup aparatury wykorzystywanej w codziennym leczeniu pacjentów, z zastrzeżeniem, że w stanie zagrożenia sprzęt posłuży wojsku lub służbom porządkowym. Równolegle kluczowym filarem wsparcia pozostaje ochrona cyfrowej infrastruktury firm przed zagrożeniami hybrydowymi.
– Bardzo elastycznie podchodzimy do deklaracji przedsiębiorców i proponowanych przez nich rozwiązań służących wzmocnieniu odporności ich biznesu – mówi prezes DFR.
Od czego zacząć
Choć przedsiębiorcy z sektora MŚP coraz bardziej świadomie poszukują preferencyjnych narzędzi wsparcia, kluczowym wyzwaniem wciąż pozostaje właściwe przygotowanie samego projektu inwestycyjnego. Rzetelna analiza opłacalności oraz przemyślana struktura finansowania nie są jeszcze na rynku standardem, a to od nich zależy sprawna ocena ryzyka i spłacalności zadłużenia.
Z punktu widzenia funduszu pożyczkowego priorytetem jest zapewnienie spłaty kapitału oraz taka alokacja środków, aby generowały one realny zysk w przyszłości. Odpowiednio skalkulowany biznesplan stanowi fundament powodzenia całej inwestycji.
– Z punktu widzenia funduszu pożyczkowego priorytetem jest zapewnienie spłaty kapitału oraz taka alokacja środków, aby generowały one realny zysk w przyszłości. Odpowiednio skalkulowany biznesplan stanowi fundament powodzenia całej inwestycji – podkreśla Robert Koszut.
Dodaje, że rola instytucji nie ogranicza się wyłącznie do oceny formalnej nadesłanych dokumentów.
– Analizując wnioski pożyczkowe, pomagamy przedsiębiorcom w ich poprawnym przygotowaniu oraz odpowiedniej modyfikacji planów biznesowych. Zależy nam, aby firmy odniosły sukces operacyjny, a udostępniony kapitał publiczny efektywnie pracował na rzecz rozwoju regionalnej gospodarki – mówi Robert Koszut.
Główne wnioski
- Dostęp do finansowania wciąż zależy od wielkości firmy. Z danych BIK za 2024 r. wynika, że z kredytów korzystało 6,4 proc. firm MŚP o przychodach do 1 mln zł, wobec 55,6 proc. przedsiębiorstw z przychodami na poziomie 30-60 mln zł.
- Przedsiębiorcy coraz częściej szukają finansowania zwrotnego. Regionalne fundusze rozwoju oferują m.in. preferencyjne pożyczki i poręczenia, które mogą stanowić alternatywę dla finansowania komercyjnego i dotacji.
- Finansowanie może wspierać również odporność firmy. Pożyczki obronnościowe DFR obejmują m.in. inwestycje w cyberbezpieczeństwo, powierzchnie magazynowe i sprzęt medyczny, który w sytuacji zagrożenia może służyć wojsku lub służbom porządkowym.
Artykuł powstał na zlecenie Dolnośląskiego Funduszu Rozwoju
