Kategorie artykułu: Biznes Newsy Technologia

Polskie banki w nowej roli. Zaangażują się Innovate Poland. Inwestycja ma się zwrócić

Polskie banki zaangażują się w Innovate Poland. Pierwszym prywatnym inwestorem rządowego programu wspierającego finansowanie innowacji zostanie Grupa Erste. Zaangażują się także Pekao i PKO BP. Rok po starcie programu akredytację uzyskało także sześć pierwszych funduszy, które mają inwestować na polskim rynku.

Rozalia Urbanek
Potwierdziły się ustalenia XYZ – Erste, PKO BP i Pekao dołączą jako inwestorzy do Innovate Poland. Wiadomo także, które firmy jako pierwsze otrzymały akredytację w ramach Innovate PL FoF, czyli jednego z dwóch pionów programu. Wniosków spłynęło kilkadziesiąt, ale operatorzy programu w tym roku postawili na sześć funduszy. – Chcemy pozostać selektywni – wskazuje Rozalia Urbanek, prezeska PFR Ventures, czyli zarządzającego funduszem funduszy.

Z tego artykułu dowiesz się…

  1. Kto będzie pierwszym prywatnym inwestorem w programie Innovate Poland.
  2. Co dla PFR oznacza udział banków w Innovate Poland.
  3. Skąd wziął się koncept Innovate Poland i czy pomoże Polsce stworzyć technologiczne jednorożce.
Loading the Elevenlabs Text to Speech AudioNative Player...

Audio generowane przez AI. Może zawierać błędy.

Innovate Poland ma trzech nowych inwestorów. Grupa Erste, Bank Pekao i PKO Bank Polski przeznaczą łącznie 500 mln zł na inwestycje w fundusze private equity, private debt i venture capital. Ich zaangażowanie ma zmobilizować łącznie 1 mld zł kapitału na inwestycje w innowacyjne spółki o wysokim potencjale wzrostu. Potwierdziły się, tym samym, ustalenia XYZ, że właśnie te trzy banki dołączą do programu.

– O sile polskiej gospodarki w kolejnych latach zdecydują inwestycje. Dlatego budujemy silny rynek kapitałowy i nowe źródła finansowania rozwoju. Innovate Poland to przełomowy program, który łączy kapitał publiczny i prywatny, uruchamiając kilkanaście miliardów złotych nowych inwestycji. Dziś do programu dołączają kolejne trzy duże instytucje finansowe. Tak budujemy trwały mechanizm, który przez lata będzie finansował innowacje, nowe technologie i ekspansję polskich firm – mówi o dołączeniu do programu trzech banków jako inwestorów minister finansów i gospodarki Andrzej Domański.

Wiadomo także, do kogo popłynie pierwszy strumień kapitału z Innovate PL FoF. Akredytację uzyskały fundusze zarządzane przez AMC, Avallon, Cogito Capital Partners, Innova, Inovo.vc oraz MidEuropa. Trafi do nich łącznie 500 mln zł z budżetu funduszu funduszy w ramach programu.

Banki wchodzą w nową rolę

Inwestycja w wysokości 0,5 mld zł ze strony Erste, Pekao i PKO BP zwiększy wartość kapitału zgromadzonego w Innovate PL FoF do blisko 3 mld zł, a w skali całego programu – do 4,5 mld zł. PFR nie ujawnia wysokości inwestycji poszczególnych instytucji. Grupa Erste angażuje się nie tylko poprzez Erste Bank Polska, lecz także z wykorzystaniem bilansu zagranicznego. Będzie więc nie tylko pierwszym inwestorem prywatnym, ale także pierwszym inwestorem zagranicznym.

Warto wiedzieć

Inspiracja z Francji, ambicje na polskim rynku

Innovate Poland został oficjalnie ogłoszony w listopadzie 2025 r. Program czerpie z doświadczeń francuskiego planu Tibiego, który znacząco wpłynął na rozwój rynku inwestycji w nowe technologie we Francji. Jego założenia dostosowano jednak do realiów i możliwości polskiej gospodarki. Pierwszy closing Innovate Poland, czyli pierwsze zamknięcie rundy pozyskiwania kapitału od inwestorów, opiewał na 4 mld zł.

Innovate Poland obejmuje dwie ścieżki inwestycyjne. Pierwsza, Future Tech Poland, jest realizowana przez Bank Gospodarstwa Krajowego i Europejski Fundusz Inwestycyjny. Na inwestycje w fundusze venture capital przeznaczono w jej ramach 1,5 mld zł. W ramach tego filaru ogłoszono już cztery inwestycje w fundusze: Balnord Fund I, Cogito Fund II, Expeditions Fund II oraz Inovo.vc. Ich zadaniem jest wyszukiwanie perspektywicznych spółek technologicznych i finansowanie ich dalszego rozwoju.

Druga ścieżka to Innovate PL FoF, tzw. fundusz funduszy angażujący PFR, BGK i PZU. Ma on wspierać sektor private equity oraz inwestycje w bardziej dojrzałe spółki. Przewidziano na ten cel 2,4 mld zł. Właśnie do tego pionu programu w listopadzie 2026 r. dołączyli jako inwestorzy Grupa Erste, Pekao i PKO BP. W tym samym czasie ogłoszono także akredytację sześciu funduszy, która otworzy im drogę do pozyskania kapitału.

Zaangażowanie banków to przełom zarówno dla funduszu, jak i dla nich samych. Nie chodzi tylko o dołączenie pierwszych nowych inwestorów po ogłoszeniu w 2025 r. uruchomienia programu.

- Banki po raz pierwszy w Polsce będą aktywnym inwestorem na rynku kapitałowym w obszarze funduszy prywatnych – zwraca uwagę Rozalia Urbanek, prezeska PFR Ventures, czyli podmiotu zarządzającego Innovate PL FoF.

Korzyści dla banków wykraczają poza zwrot z inwestycji

Przystąpienie do programu banków oznacza, że realizują się dwa główne założenia Innovate Poland. Pierwszym jest poszerzenie grupy dużych podmiotów aktywnych na polskim rynku kapitałowym poprzez ułatwienie im wejścia w tę klasę aktywów. Drugim celem, jaki stawiał sobie Polski Fundusz Rozwoju (PFR), główny operator programu, było zapewnienie, by zaangażowanie w Innovate PL FoF miało dla inwestorów wymiar komercyjny.

– Uważamy, że ekonomika dla sektora bankowego nie wynika tylko z tego, że uczestnictwo w programie przyniesie inwestorom zwrot, choć oczywiście taki jest jego cel. Chodzi także o zbliżenie banków do segmentów rynku kapitałowego, jakimi są private equity, venture capital i private debt, czy o możliwości cross-sellingu pewnych produktów. Banki widzą potencjał w zbliżeniu do spółek portfelowych – wskazuje prezes PFR Mikołaj Raczyński.

Zgodnie z założeniami Innovate Poland przedstawiciele banków dołączą także do Komitetu Innovate, czyli organu odpowiedzialnego za proces akredytacji funduszy. W zależności od wysokości inwestycji banki dołączą do komitetu w charakterze członka lub obserwatora. Pozwoli im to analizować inwestycje w fundusze i zapewni dostęp do raportów dotyczących działalności spółek portfelowych.

Zdaniem eksperta

Nie tylko kapitał publiczny. Nowa rola banków i ubezpieczycieli

Innovate PL FoF to fundusz funduszy działający w ramach programu Innovate Poland, zarządzany przez PFR Ventures. Pierwsza pula, ok. 2,4 mld zł, pochodzi od BGK, PFR i PZU i ma wspierać fundusze private equity, venture capital i private debt. Istotna zmiana dotyczy jednak nie tylko skali programu, ale również struktury inwestorów finansujących polski rynek funduszy.

Przez lata znaczną część kapitału polskich funduszy PE i VC zapewniały instytucje rozwojowe, m.in. EFI, EBOR i PFR. Krajowe banki i ubezpieczyciele były znacznie mniej obecne w tej klasie aktywów. Według Invest Europe w 2025 r. fundusze emerytalne, ubezpieczyciele i banki zapewniły łącznie 30 proc. kapitału pozyskanego przez europejskie fundusze PE (w tym VC), wobec 11 proc. pochodzących od agencji rządowych. W samym segmencie VC proporcje były odwrotne: odpowiednio 12 proc. i 39 proc.

Formuła FoF pozwala inwestorom instytucjonalnym uzyskać ekspozycję na portfel funduszy bez konieczności samodzielnej selekcji każdego z nich. PFR Ventures posiada doświadczenie w tym obszarze zdobyte m.in. podczas realizacji programów POIR i FENG. W latach 2017–2023, w ramach POIR, instytucja zainwestowała 1,1 mld zł w 32 fundusze VC.

Doświadczenie to może być wykorzystane przy ocenie i wyborze funduszy do portfela Innovate PL FoF. Dywersyfikacja nie eliminuje jednak ryzyka inwestycyjnego, a inwestorzy nadal odpowiadają za własne decyzje alokacyjne.

Program przewiduje również możliwość koinwestowania wraz z PFR Ventures w akredytowane fundusze, co może sprzyjać rozwojowi kompetencji inwestycyjnych krajowych instytucji.

O długoterminowym znaczeniu Innovate PL zdecyduje to, czy udział banków i ubezpieczycieli przełoży się na regularne, rynkowe alokacje do funduszy prywatnych, także po zakończeniu programu.

Pierwsze fundusze wybrane, kolejne wnioski są analizowane

W listopadzie 2026 r. ogłoszono także pierwsze fundusze, które zostały wybrane w ramach jednej z dwóch ścieżek Innovate Poland, czyli Innovate PL FoF. Trafi do nich łącznie 500 mln zł z budżetu Innovate PL FoF, a każda złotówka z programu ma zmobilizować co najmniej trzy dodatkowe prywatne. Łącznie pod zarządzeniem sześciu funduszy znajduje się 1,5 mld euro, ale ich inwestycje, chociaż koncentrują się na polskim rynku, nie są do niego ograniczone.

Pierwsze firmy PE z akredytacją w tym pionie programu to Avallon, który przeznaczy kapitał na dalsze wsparcie rozwoju i ekspansji firmy Inglot, MidEuropa, która będzie kontynuować wsparcie dla OSHEE oraz Innova, która zamierza utworzyć nowy fundusz. Na rynku dłużnym akredytację uzyskał AMC, wspierający firmy takie jak Smyk i Tatuum. Akredytację uzyskały także Cogito (inwestujący w Nomagic) oraz Inovo.vc z sektora venture capital. Zgodnie ze strategią 60 proc. portfela trafi do funduszy private equity, a po 20 proc. trafi do funduszy private debt i venture capital.

Poza tymi sześcioma firmami, wnioski o akredytację złożyły jeszcze 34 podmioty. Część z wniosków już odrzucono, ale część jest analizowana.

– Pozostajemy selektywni. W tym roku wybraliśmy sześć funduszy, w 2027 r. liczba będzie podobna. Możliwość bycia selektywnym daje nam większy komfort, jeśli chodzi o osiągnięcie naszych założeń – wskazuje Rozalia Urbanek.

Trzech inwestorów, sześć funduszy i co dalej?

Trwają także rozmowy, jeśli chodzi o nowych inwestorów, także kolejnych inwestorów zagranicznych i podmioty spoza sektora instytucji finansowych.

– Zamykając drugi closing, automatycznie otwieramy trzeci. Cały czas trwają rozmowy z kolejnymi instytucjami. Liczymy na dołączenie kolejnych instytucji, polskich i zagranicznych – wskazuje Mikołaj Raczyński.

Pytany o tę kwestię prezes PFR przyznaje, że do Innovate Poland zgłaszali się przedsiębiorcy zainteresowani udziałem w programie jako inwestorzy. Były to jednak raczej mniejsze firmy, których zaangażowanie trudno byłoby uzasadnić z punktu widzenia założeń programu. Uczestnictwo największych grup działających w Polsce utrudnia z kolei skala nakładów inwestycyjnych, jakie muszą ponosić w ramach własnej działalności.

– Możemy potwierdzić, że trwają jeszcze rozmowy z inwestorami, którzy rozważają dołączenie na przestrzeni 2027 r. Są to zarówno instytucje finansowe, jak i inwestorzy niefinansowi. Tych pierwszych jest naturalnie więcej. Rozmowy trwają również, jeśli chodzi o inwestorów zagranicznych. Dla nich jest oczywiście kluczowe, by program potwierdził swoją efektywność. Sądzę, że ważną informacją dla nich będzie właśnie dzisiejsze ogłoszenie – wskazuje z kolei prezeska PFR Ventures Rozalia Urbanek.

Zdaniem inwestora

Sukces PFR, ale nie bez zastrzeżeń

To ważna inicjatywa. Autorytet PFR został wykorzystany do zachęcenia dużych instytucji finansowych, od lat obecnych na polskim rynku, do wejścia w nową dla nich klasę aktywów, jaką są fundusze private equity i venture capital. Bez zaangażowania PFR udział tych podmiotów w programie prawdopodobnie nie byłby możliwy. To duży sukces PFR jako jednego z najważniejszych funduszy funduszy (FoF) w regionie.

Uważam natomiast, że błędem jest wykluczanie funduszy najwcześniejszego etapu z grona potencjalnych beneficjentów programu. Rundy pre-seed i seed, poprzedzające serię A, są coraz większe, bardziej międzynarodowe i wymagają większej elastyczności inwestycyjnej. Trudno ją zapewnić w ramach programów takich jak PFR Starter. Zaznaczam przy tym, że moja ocena nie jest pozbawiona konfliktu interesów – S20 jest bowiem funduszem inwestującym na wczesnym etapie rozwoju spółek.

Mimo tego dość poważnego zastrzeżenia uważam, że Innovate Poland może okazać się jedną z najważniejszych inicjatyw wspierających długoterminowy rozwój rynku PE/VC w Polsce.

Po co Innovate Poland polskiej gospodarce?

Francuski plan Tibiego, którym inspirowali się twórcy Innovate Poland, istotnie napędził inwestycje w najbardziej innowacyjne przedsięwzięcia w gospodarce Francji. Największe światowe gospodarki w coraz większym stopniu opierają swój wzrost na nowych technologiach. Polska ma sporo do nadrobienia w globalnej rywalizacji. Innovate PL FoF ma mobilizować finansowanie dla spółek o wysokim potencjale rozwoju, a więc takich, które mają duże szanse w tym wyścigu.

– Polskie firmy mają ogromny potencjał. Potrzebują jednak dostępu do kapitału, który pozwoli im konkurować na coraz większą skalę. Jako bank chcemy ten dostęp zwiększać i wspierać przedsiębiorstwa, które rozwijają innowacje. Tę ambicję podziela także Erste Group, której udział w programie Innovate Poland potwierdza, że Polska jest dla Grupy strategicznym rynkiem, z którym wiąże długoterminowe plany – mówi o dołączeniu do programu grupy Erste prezes Erste Bank Polska Michał Gajewski.

Wspierać rozwój polskich innowacji poprzez finansowanie kapitału właścicielskiego chce także Pekao.

– Oczywiste jest, że Bank Pekao chce brać aktywny udział w finansowaniu rozwoju polskich innowacyjnych spółek. Polska potrzebuje silnych marek technologicznych, aby dynamicznie się rozwijać i skutecznie konkurować, także na globalnych rynkach. W naszym kraju mogą powstawać nowoczesne rozwiązania i silne marki o rosnącym potencjale rozwoju – mówi prezes Banku Pekao Cezary Stypułkowski.

Prezes PKO BP Szymon Midera wskazuje z kolei, że polskie firmy do wzrostu potrzebują finansowania dopasowanego do różnych etapów rozwoju spółki.

– Jako PKO Bank Polski udzielamy im kredytów na inwestycje i zagraniczną ekspansję. Jednak młode, innowacyjne firmy często potrzebują kapitału, który pozwoli podjąć ryzyko wykraczające poza możliwości finansowania kredytem. Innovate Poland pomaga wypełnić tę lukę. Dzięki udziałowi w programie możemy przez fundusze uczestniczyć we wzroście tych firm, a z czasem także finansować ich dalszy rozwój jako klientów banku – wskazuje prezes największego polskiego banku.

Zdaniem inwestora

Trzy banki, różne doświadczenia i wspólny cel

Dołączenie trzech banków do Innovate Poland to bardzo ważna informacja dla rynku private equity i venture capital. Każdy z nich wnosi do programu inne kompetencje. Największe doświadczenie w tego rodzaju inwestycjach, zarówno na rynkach regionalnych, jak i lokalnych, ma Erste. PKO BP również zna już ten segment rynku. W 2009 r. bank był jedną z instytucji współtworzących paneuropejski fundusz Marguerite, a później inwestował za pośrednictwem własnego funduszu PKO BP CVC. Dla Pekao będzie to natomiast dość nowy obszar działalności i okazja do poszerzenia aktywności inwestycyjnej.

Ważne jest również, że do programu dołącza kapitał prywatny. Wszystkie trzy banki są notowane na giełdzie, więc ich zaangażowanie można traktować właśnie jako udział kapitału prywatnego w Innovate Poland. To także sygnał zaufania inwestorów do założeń programu.

Finalnie pieniądze z Innovate Poland trafiają do polskich funduszy, które inwestują w krajowe projekty technologiczne. Mamy w Polsce wiele ciekawych, szybko rozwijających się firm. Sądzę, że w kolejnych latach część z nich ma szansę osiągnąć skalę pozwalającą na uzyskanie statusu jednorożca, czyli startupu wycenianego na ponad miliard dolarów.

Główne wnioski

  1. Nowi inwestorzy w programie Innovate Poland. Zaangażowały się banki – grupa Erste, Pekao i PKO BP. Dla banków to wejście w nową rolę. Korzyści z zaangażowania na rynku PE, VC i private debt wykroczą poza zwroty z inwestycji, przewidują operatorzy programu.
  2. Do Innovate PL FoF chciało przystąpić 40 funduszy. Wybrano sześć firm. Założenia programu to selektywność i wspieranie inwestycji o największym potencjale. W 2027 r. akredytację ma otrzymać podobna liczba funduszy. Większość środków trafi do sektora private equity.
  3. Innovate Poland ma zwiększyć dopływ kapitału do polskich firm technologicznych i wzmocnić krajowy rynek PE/VC, korzystając z doświadczeń francuskiego planu Tibiego. Dwa filary programu obejmują zarówno fundusze VC finansujące startupy, jak i fundusze PE inwestujące w bardziej dojrzałe spółki. Zaangażowanie dużych instytucji finansowych i otwarcie na zagranicznych inwestorów mogą zwiększyć skalę dostępnego finansowania. Nie oznacza to jednak, że program odpowiada na wszystkie potrzeby rynku. Program nie obejmuje jednak funduszy inwestujących na najwcześniejszych etapach rozwoju firm.