makroekonomia

Stopa bezrobocia w Polsce wzrosła o 0,5 pkt proc. w ciągu trzech miesięcy. W dużym stopniu to jednak efekt zmian regulacyjnych. Na rynku pracy sytuacja jest nieco słabsza, ale nie powinna jeszcze odbić się na bezrobociu. Inaczej sytuacja wygląda w perspektywie kilku kolejnych lat.

Po pandemii gospodarki Europy Środkowo-Wschodniej rozdzieliły się na trzy ścieżki pod względem wzrostu gospodarczego: dynamicznych liderów, średniaków i kraje tkwiące w stagnacji. W grupie liderów znalazła się Polska, a obok niej m.in. Chorwacja i Bułgaria. Na drugim biegunie znalazły się Czechy i Estonia. Analizujemy różnice we wzroście gospodarczym w regionie i przyczyny, które za tym stały, a także pokazujemy czy ten podział nadal się utrzymuje.

Dług publiczny Polski rośnie w bardzo szybkim tempie, a agencje ratingowe ostrzegają, że może się to skończyć obniżeniem oceny, wskazując na ryzyko impasu politycznego i brak wiarygodnej konsolidacji fiskalnej. Choć gospodarkę wciąż wspierają wysoki wzrost i brak deficytu na rachunku bieżącym, jedynym realnym narzędziem mogącym powstrzymać narastanie zadłużenia wydaje się wprowadzenie podatku obronnego. To może przełamać prezydenckie weto i pozwolić istotnie zwiększyć dochody budżetu.

Konsumpcja trzyma się mocno. Sprzedaż detaliczna w sierpniu br. wzrosła o 3,1 proc. r/r, a szczególnie dynamicznie rosły wydatki na paliwa, dobra trwałe oraz odzież. Dane wskazują, że poprawa sytuacji finansowej gospodarstw domowych i rosnące realne dochody coraz wyraźniej przekładają się na zakupy, czyniąc konsumpcję głównym motorem wzrostu gospodarczego.

Produkcja przemysłowa w sierpniu wzrosła w ujęciu rocznym w tempie 0,7 proc. – wynika z danych Głównego Urzędu Statystycznego. Wskaźnik liczony w relacji miesięcznej wskazał na spadek o 7,1 proc.

Rumunia stoi dziś na rozdrożu: zbliżyła się już do unijnej średniej dochodu, ale jej dotychczasowy model rozwoju się wyczerpuje. Do 2040 r. o sukcesie kraju zdecyduje zdolność do znalezienia nowych motorów rozwoju. Takimi obszarami mogą być: rozwój sektora usług biznesowych, przyciąganie inwestycji w przemyśle w oparciu o trendy nearshoringu i friendshoringu, a także poprawa produktywności w rolnictwie i rozwój sektora turystycznego. Rumunia musi także wzmocnić swoje fundamenty gospodarcze.

Dokument strategiczny rządu ma wiele zalet i pozwala uporządkować wyzwania stojące przed naszym krajem. Polityczna niechęć do podniesienia wieku emerytalnego dla kobiet oraz ograniczenie imigracji sprawiają jednak, że strategia opiera się na kluczowym założeniu o znacznym wzroście aktywności zawodowej. Wdrożenie wielu słusznych rozwiązań wymaga też pozyskania nowych źródeł finansowania.

Obniżona perspektywa ratingowa Polski w kontekście ogromnych wydatków w sektorze finansów publicznych to spore wyzwanie – dla rządu i dla obywateli. Ci pierwsi muszą podjąć kroki związane z „konsolidacją fiskalną", czyli zwiększeniem wpływów poprzez wzrost podatków lub opłat. Ci drudzy – ponieść te koszty. Co realnie czeka nas w 2026 roku i kolejnych latach? O tym w „Można jaśniej" rozmawiamy z głównym ekonomistą XYZ Markiem Skawińskim.

Premier Donald Tusk ogłosił niedawno, że Polska znalazła się w klubie „bilionerów” – gospodarek o PKB przekraczającym 1 bln dolarów. Jednocześnie pukamy do drzwi grupy 20 największych gospodarek świata. Skala awansu w ciągu niespełna 35 lat faktycznie robi wrażenie, choć nie w każdym wymiarze zmiana była równie spektakularna.

Ekonomiści w swoich analizach posługują się zazwyczaj pojęciem PKB lub dochodu. Znacznie rzadziej analizuje się majątek netto w poszczególnych krajach. Wyjaśniamy różnice i mechanizmy między nimi.