Iran: Władze rozważają zmianę zakazu posiadania broni jądrowej

W Iranie trwa debata nad ewentualnym zniesieniem zakazu posiadania broni jądrowej na wypadek wznowienia działań wojennych – poinformował szef irańskich służb bezpieczeństwa Mohsen Rezaei, cytowany przez Reutera. Zastrzegł jednak, że nie podjęto jeszcze żadnej decyzji.

Część irańskich parlamentarzystów postuluje wystąpienie kraju z Traktatu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej (NPT) oraz zmianę doktryny nuklearnej. Jak przekazał członek parlamentarnej komisji bezpieczeństwa narodowego Ebrahim Rezaei, zgłoszono już w tej sprawie 10 projektów ustaw – podała Al-Dżazira.

Iran pozostaje stroną NPT, a oficjalna polityka władz nadal zakłada zakaz budowy broni jądrowej. Podstawą tego stanowiska jest fatwa, czyli religijne orzeczenie wydane w 2003 r. przez najwyższego przywódcę kraju Alego Chameneiego.

Obowiązujący od 1970 r. Traktat o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej zabrania państwom nieposiadającym takiej broni jej produkcji, jednocześnie dopuszczając pokojowe wykorzystanie energii atomowej pod nadzorem Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej (MAEA). Do traktatu należy 191 państw, w tym Iran.

Samo wystąpienie z NPT nie oznaczałoby jednak automatycznie rozpoczęcia produkcji broni jądrowej – podkreśla Al-Dżazira.

Debata toczy się równolegle z próbami wznowienia rozmów między Iranem a USA, w których pośredniczy Katar. Teheran domaga się zniesienia sankcji, zakończenia amerykańskiej blokady morskiej oraz gwarancji bezpieczeństwa, które wykluczałyby ponowny atak na kraj.

Iran rozwija program nuklearny od kilkudziesięciu lat, utrzymując, że ma on wyłącznie pokojowy charakter. Po zawarciu porozumienia nuklearnego wynegocjowanego przez administrację prezydenta USA Baracka Obamy w 2015 r. ograniczył wzbogacanie uranu i dopuścił szerokie kontrole MAEA, która potwierdzała przestrzeganie warunków umowy.

Po wycofaniu się USA z porozumienia decyzją prezydenta Donalda Trumpa w 2018 r. Teheran stopniowo odchodził od jego zapisów. Iran zaczął wzbogacać uran przy użyciu zaawansowanych wirówek do poziomu 60 proc., znacznie przekraczającego potrzeby energetyki jądrowej i zbliżonego do około 90 proc. wymaganego do produkcji broni atomowej.

Najważniejsze irańskie instalacje nuklearne zostały zbombardowane przez Izrael i USA w czerwcu 2025 r., a następnie ponownie zaatakowane podczas wojny, która wybuchła w lutym 2026 r. Z powodu ograniczonego dostępu inspektorów MAEA nie wiadomo obecnie, jaka ilość wysoko wzbogaconego uranu przetrwała ataki, gdzie jest przechowywana ani jaka część infrastruktury wzbogacania pozostaje sprawna.

Izrael nie jest sygnatariuszem NPT i powszechnie uznaje się, że dysponuje arsenałem broni jądrowej. Władze tego kraju oficjalnie ani tego nie potwierdzają, ani nie zaprzeczają, prowadząc politykę tzw. niejednoznaczności nuklearnej.

Czytaj także: Arabia Saudyjska chce mieć dostęp do broni atomowej? Amerykański wywiad przedstawił raport Kongresowi

Źródło: PAP