Piotr Malepszak: Nowy prezes CPK ma uporządkować spółkę. Na ocenę ma czas do końca roku

Audio generowane przez AI. Może zawierać błędy.

Centralny Port Komunikacyjny, realizujący program Port Polska, stoi przed kolejnym etapem realizacji lotniska i Kolei Dużych Prędkości. Po trzech miesiącach oczekiwania na czele spółki stanął nowy prezes, Piotr Borys, wybrany na to stanowisko w ubiegłym tygodniu – po przedłużającym się naborze.

Piotr Borys jest menedżerem kolejowym, przed laty zasiadał w zarządzie PKP PLK. Spółką CPK zaczyna kierować w newralgicznym momencie – CPK walczy o finansowanie szybkiej kolei, jest także w przededniu rozpoczęcia zasadniczych prac na fundamentowanie terminala. Jakie oczekiwania przed nowym prezesem CPK stawia polski rząd?

Wolniej, ale lepiej

– Nowy prezes Centralnego Portu Komunikacyjnego ma za zadanie przede wszystkim uporządkować spółkę. Chodzi o kwestie związane z realizowanymi projektami i ich jakością. Najbardziej zależy mi na tym, żeby do realizacji trafiały dobrze przygotowane inwestycje – powiedział w rozmowie z dziennikarzami Piotr Malepszak, pełnomocnik ds. budowy CPK.

Ważnym obszarem działalności Piotra Borysa będzie także współpraca z krajową branżą budowlaną. Chodzi o zwiększenie udziału rodzimych firm w projekcie i położenie nacisku na local content.

Malepszak oczekuje, że do końca roku nowy prezes przedstawi mu całościową informację o sytuacji spółki. Zastrzegł przy tym, że nie chce określać tego procesu mianem audytu.

– Nie używam określenia „audyt”, ponieważ na początku zostało ono niewłaściwie zrealizowane. Chcę po prostu uzyskać pełną wiedzę na temat tego, czy inwestycje są dobrze zaprojektowane. Czy tunel kolejowy jest właściwie zaprojektowany? Czy odpowiednio przygotowano terminal i pozostałe elementy? – wyjaśniał.

Wiceminister podkreśla, że przy przedsięwzięciu o szacowanej wartości 140 mld zł nie można stawiać tempa ponad jakością przygotowania. Krytycznie odniósł się przy tym do sposobu prowadzenia projektu kilka lat temu.

– Pamiętacie podejście sprzed trzech-czterech lat? Był Król Julian i „Madagaskar 2” – „prędko, prędko, zanim się zorientujemy, że to bez sensu”. Nie możemy tak postępować. Musimy działać wolniej, ale w sposób przemyślany, po konsultacjach z branżą i praktykami – zaznaczył Piotr Malepszak.

Start lotniska? IV kwartał 2032 r. jest aktualny

Jednocześnie o miesiąc przesunął się start palowania terenu pod budowę lotniska. Uzyskanie pozwolenia na budowę, pierwotnie planowane na listopad, przesunęło się na grudzień. Jak wyjaśnił Malepszak, przyczyną są dodatkowe, miesięczne konsultacje społeczne.

– W tym roku uzyskamy pozwolenie na palowanie terenu – spodziewamy się go w połowie grudnia. Będziemy mogli rozpocząć prace w ramach pozwolenia na budowę – zapowiedział wiceminister.

Piotr Malepszak nie przesądza na razie, czy dotychczasowe przesunięcie harmonogramu wpłynie na termin uruchomienia Portu Polska. Resort podtrzymuje, że lotnisko ma zostać uruchomione w czwartym kwartale 2032 roku.

– Nie zmieniam tej daty. Czekam na to, co do końca roku przedstawi nowy prezes wraz z zarządem – zaznaczył Malepszak.

W przypadku części kolejowej priorytety pozostają niezmienne. Chodzi o budowę prawie tysiąca kilometrów nowych linii, w tym pierwszej linii KDP – „Y”, CMK Północ oraz trasy Katowice–Ostrawa.

Piotr Malepszak nie ukrywa jednocześnie, że kluczowy dla spółki ma być przyszły rok, w którym spółka będzie mogła przejść do podpisywania umów w postępowaniach prowadzonych w trybie dialogu konkurencyjnego. Chce także ogłosić następne przetargi. Jednym z nich ma być przetarg dotyczący tzw. Węzła Bolimowskiego Kolei Dużych Prędkości.

Koleje mogą być finansowane także z PPP

Kolejnym wyzwaniem dla nowego prezesa będzie również pozyskanie finansowania na budowę szybkich kolei. Okazało się bowiem, że Polska nie będzie mogła pozyskać planowanej kwoty 33 mld zł środków unijnych – a jedynie jedną trzecią tej kwoty. Istotnym źródłem finansowania kolei w ramach CPK mają być kredyty bankowe.

– BGK deklaruje gotowość do zaangażowania się w finansowanie Portu Polska kwotą do 20 mld zł. To jednak tylko jedno ze źródeł finansowania. Kluczową kwestią pozostaje dalsze dokapitalizowanie spółki, które jest obecnie w toku – mówił Piotr Malepszak.

Jak dodał, bardzo ważne będzie również wykorzystanie środków unijnych, szczególnie tych z instrumentu CEF. Linia „Y” jest bowiem jednym z przykładów inwestycji położonych w sieci transeuropejskiej.

– Nie ukrywam, że musimy także przeanalizować formułę partnerstwa publiczno-prywatnego (PPP) i sprawdzić, czy możemy ją zastosować. Poprzednicy zakładali takie rozwiązanie dla jednego z odcinków. W Europie formuła ta sprawdzała się różnie – najczęściej nie przynosiła oczekiwanych rezultatów, choć są również pozytywne przykłady, między innymi częściowo we Francji – tłumaczył wiceminister.

Główne wnioski

1. Nowy prezes CPK ma przede wszystkim zweryfikować stan przygotowania inwestycji. Piotr Borys powinien do końca roku przedstawić całościową informację o sytuacji spółki, w tym o jakości projektów kolejowych i lotniskowych. Malepszak podkreśla, że przy inwestycji wartej około 140 mld zł ważniejsze od tempa jest dobre przygotowanie.
2. Palowanie pod terminal ma rozpocząć się po uzyskaniu pozwolenia w grudniu. Procedura przesunęła się o miesiąc z powodu dodatkowych konsultacji społecznych. Mimo tego resort nadal zakłada uruchomienie lotniska w IV kwartale 2032 roku, choć Malepszak czeka na ocenę nowego zarządu.
3. Finansowanie kolei będzie wymagało połączenia kilku źródeł. BGK deklaruje gotowość zaangażowania do 20 mld zł, ale CPK liczy także na dokapitalizowanie spółki i fundusze unijne, w tym środki z instrumentu CEF. Nowy prezes ma również przeanalizować możliwość wykorzystania partnerstwa publiczno-prywatnego.