Szef wietnamskiej partii komunistycznej umacnia władzę. Czy pójdzie w ślady Xi Jinpinga?

68-letni szef Komunistycznej Partii Wietnamu Tô Lâm będzie prezydentem kraju przez kolejnych pięć lat. W styczniu polityk został wybrany na drugą kadencję w roli sekretarza generalnego rządzącej partii. Oznacza to bezprecedensową koncentrację władzy w rękach jednej osoby.

Komentatorzy zwracają uwagę, że Lâm dysponuje obecnie władzą silniejszą niż jakikolwiek inny przywódca od czasów wojny wietnamskiej, która zakończyła się w 1975 r. zjednoczeniem kraju przez komunistów.

Tradycyjnie władza w autorytarnym państwie była sprawowana kolektywnie. Najważniejszymi liderami są czterej najwyżsi rangą urzędnicy Komitetu Centralnego: sekretarz generalny partii komunistycznej, prezydent, premier i przewodniczący parlamentu. Sprawowanie dwóch z tych funkcji przez Tô Lâma oznacza konsolidację władzy na wzór chiński, gdzie władzę skumulował Xi Jinping.

Tô Lâm to były minister ds. bezpieczeństwa, wywodzący się ze służb mundurowych. Na czele partii stanął w połowie 2024 r. Rozpoczął wówczas głębokie reformy, mające uczynić przeszło stumilionowy kraj bardziej konkurencyjnym. Kontynuował także kampanię antykorupcyjną swojego poprzednika Nguyena Phú Trọnga. Pod jego przewodnictwem rząd w Hanoi przeprowadził szeroko zakrojoną reformę administracyjną, zmniejszając liczbę prowincji i urzędników. Zlikwidowano także pięć ministerstw. Równolegle Wietnam rozpoczął lub przyspieszył wielkie przedsięwzięcia infrastrukturalne, w tym budowę kolei dużych prędkości, lotnisk, autostrad i elektrowni. Lâm obiecuje dwucyfrowy wzrost gospodarczy.

Czytaj także: Głębokie reformy w Wietnamie. Czy kraj ucieknie z pułapki średniego wzrostu?

Wietnamski prezydent był także krytykowany za wykorzystywanie kampanii antykorupcyjnej do unieszkodliwiania przeciwników politycznych, dalsze ograniczanie wolności słowa oraz używanie służb specjalnych do porywania swoich krytyków poza granicami kraju.

Wątpliwości budził również jego wystawny styl życia. W 2021 r. w mediach społecznościowych pojawiło się nagranie, na którym widać go, wówczas jeszcze ministra bezpieczeństwa publicznego, w luksusowej restauracji w Londynie. Wideo pokazuje, jak znany turecki szef kuchni Nusret Gökçe karmi Lâma pokrytym złotem stekiem o wartości ponad tysiąca dolarów.

Czytaj także: Superszybka kolej w Wietnamie. Rusza projekt wart ponad 60 mld dolarów