Port Polska chce pociągów kursujących w równych odstępach czasu. Zaprezentowano założenia Horyzontalnego Rozkładu Jazdy

Zespół stworzony przez przedstawicieli Portu Polska i PKP PLK zaprezentował założenia Horyzontalnego Rozkładu Jazdy. Chodzi o drastyczną zmianę harmonogramu kursowania pociągów w Polsce.

Jak podaje firma, chodzi o zakończenie dotychczasowej niepewności rozkładu jazdu.

 Godziny odjazdów łatwiejsze do zapamiętania

Jednym z głównych założeń HRJ jest wprowadzenie rozkładu cyklicznego. W praktyce oznacza to, że pociągi na najważniejszych trasach będą odjeżdżać w regularnych odstępach czasu. Celem projektu jest wprowadzenie wysokich standardów częstotliwości kursowania, aby pasażerowie nie musieli długo czekać na pociąg - dzięki połączeniom uruchamianym regularnie, na przykład co pół godziny, co godzinę lub co dwie godziny.

Podróżowanie koleją ma stać się bardziej przewidywalne i wygodne. Już dziś na niektórych liniach pociągi odjeżdżają o stałych godzinach (np. z Warszawy do Trójmiasta), co sprzyja zwiększaniu liczby pasażerów.

– Wdrożenie HRJ eliminuje problem przypadkowych godzin odjazdów i długiego czasu oczekiwania na połączenia. Dzięki systemowej koordynacji rozkładów, pociągi spotkają się na jednej stacji w tym samym czasie, co pozwoli na szybkie i bezpieczne przesiadki z peronu na peron. Dla podróżnych oznacza to płynną podróż pociągami dalekobieżnymi i regionalnymi w całej Polsce. Wzorujemy się na najlepszych kolejach, które stosują takie rozwiązania, a szczególnie na kolejach szwajcarskich – mówi Piotr Malepszak, wiceminister infrastruktury nadzorujący kolej, pełnomocnik rządu ds. Centralnego Portu Komunikacyjnego.

– HRJ to nie tylko połączenia dalekobieżne, ale także regionalne i aglomeracyjne. Dzięki konsultacjom z 16 wojewódzkimi organizatorami transportu, Zarządem Transportu Miejskiego w Warszawie i Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolią, planiści HRJ po raz pierwszy w Polsce opracowali spójne założenia w tym zakresie dla całego kraju na lata 2030–2040 – dodaje dr Filip Czernicki, Port Polska, prezes spółki Centralny Port Komunikacyjny.

Jak będzie działał HRJ

Zostaną one przedstawione m.in. w formie ogólnokrajowego schematu połączeń i pozwolą skoordynować ruch dalekobieżny i regionalny, ale mogą również służyć do planowania budowy i modernizacji infrastruktury kolejowej. Główną korzyścią HRJ dla pasażera jest powtarzalność i stabilność oferty.

 – Pociągi na stałych trasach będą kursować w równych odstępach czasu i łatwych do zapamiętania godzinach, np. równo co godzinę lub co dwie. Taki cykliczny rozkład sprawia, że planowanie podróży staje się intuicyjne, a pasażer nie musi każdorazowo sprawdzać skomplikowanych tabel i uczyć się godzin odjazdów na pamięć. Jeśli nie zdąży na pociąg to wie, kiedy przyjedzie następny. To rozwiązanie w Polsce jest wprowadzane już na części tras, a chcemy, żeby działało w całym kraju – mówi Piotr Rachwalski, Port Polska, członek zarządu ds. kolei spółki Centralny Port Komunikacyjny.

Projekt zakłada również lepsze skoordynowanie połączeń. Celem jest skrócenie czasu oczekiwania na przesiadki, pewność kontynuowania podróży i łatwiejsze przejazdy między mniejszymi miejscowościami a największymi miastami. Docelowo każdy powiat w Polsce ma być włączony do systemu połączeń dalekobieżnych – bezpośrednio lub poprzez dobrze skoordynowane kolejowe połączenia regionalne i autobusowe.

– HRJ zakłada wzrost liczby pociągów dalekobieżnych. Pozwoli to na obsłużenie znacznie większej liczby pasażerów. W 2025 roku 89 mln osób wybrało podróż z PKP Intercity, a w 2035 roku według prognoz, z pociągów dalekobieżnych skorzysta ponad 140 mln podróżnych – podkreśla Krzysztof Szymański, wicedyrektor Departamentu Kolejnictwa w Ministerstwie Infrastruktury.

Konsultacje projektu HRJ

Zaktualizowana wersja projektu powstała po analizie ponad 2500 uwag. Otrzymane wnioski przełożyły się przykładowo na większą liczbę połączeń ekspresowych w Kaliszu i Sieradzu. Pozytywnie odpowiedziano także na postulat utworzenia połączenia z Kotliny Kłodzkiej przez Nysę i Opole w kierunku Warszawy, a dzięki decyzji o budowie połączenia Centralnej Magistrali Kolejowej (CMK) z nowym lotniskiem, będzie można do niego dojechać bezpośrednio z Małopolski i Górnego Śląska.

W 2035 roku ma zostać oddana do użytku linia „Y”, czyli kolejowa trasa dużych prędkości między Warszawą, nowym lotniskiem, Łodzią a Wrocławiem i Poznaniem. Razem z CMK i trasą z Warszawy do Trójmiasta (CMK Północ) będzie ona najważniejszą częścią sieci kolejowej w Polsce, po której pociągi dużych prędkości (z prędkością 250 km/h i wyższą) będą kursowały nawet co 30 minut. Wpłynie to na lepsze połączenia kolejowe w całym kraju, ponieważ HRJ przewiduje, że pociągi – korzystając z odcinków linii KDP – pojadą następnie w kierunku Szczecina, Białegostoku, Lublina, Pragi i Berlina.

 – Dzięki zmodernizowanej infrastrukturze pociągi w wielu relacjach już przyspieszyły. HRJ stawia na osiągnięcie maksymalnych efektów z przepustowości sieci w sposób systemowy. Na trasach, gdzie pasażerów jest najwięcej, oprócz pociągów pośpiesznych, zapewniających podstawową dostępność w powiatach i średnich miastach, wprowadzono regularnie kursujące pociągi ekspresowe, skracające czas podróży między największymi aglomeracjami. To trasy m.in. między Rzeszowem a Wrocławiem czy Wrocławiem a Poznaniem i Trójmiastem, gdzie szybkie pociągi pojadą nawet co godzinę – mówi Bartosz Uryga, wicedyrektor Biura Wdrażania Strategii i Planowania w spółce Centralny Port Komunikacyjny.

Nie tylko duże miasta

Oprócz sieci połączeń ekspresowych i pośpiesznych w HRJ planowany jest segment pociągów pośpiesznych uzupełniających, które obsłużą także średnie miasta. Regularne połączenia pojawią się na przykład w Grudziądzu (Trójmiasto – Warszawa co 4h, Trójmiasto – Łódź co 4h, Olsztyn – Szczecin co 4h), Żarach i Żaganiu (linia Jelenia Góra – Szczecin co 4h) czy Chojnicach (Trójmiasto – Szczecin co 4h i Trójmiasto – Piła – Gorzów Wielkopolski – Kostrzyn co 4h). Pociągi z Łomży do Warszawy zostały zaplanowane co 2h.

Pojawią się też AeroExpressy, czyli szybkie połączenia kolejowe między Warszawą, nowym lotniskiem i Łodzią z postojem w 12-tysięcznych Brzezinach, które zyskają dostęp do kolei dzięki budowie linii KDP. Te pociągi rozpędzą się do 200 km/h. Dzięki obsłudze wszystkich przystanków w tunelu średnicowym w Łodzi między Kaliską a Widzewem, znacząco zwiększą one dostępność kolei mieszkańcom tego miasta w codziennych dojazdach do Warszawy. Zgodnie z planami, te połączenia mogą ruszyć już w 2032 roku, czyli wraz z otwarciem nowego lotniska.

Kto odpowiada za projekt

Nad projektem HRJ na zlecenie Ministerstwa Infrastruktury pracował zespół, którego liderem był Port Polska, złożony również z ekspertów PKP Polskich Linii Kolejowych S.A. i Centrum Unijnych Projektów Transportowych. To zespół liczący łącznie 20 osób. Nadzór nad projektem objął Urząd Transportu Kolejowego.