Kategorie artykułu: Analizy Kampus XYZ

12 wykresów o Gen Z. Wartości, praca, dzieci

Priorytetem jest dla nich rozwój osobisty, ale od wysokiego wynagrodzenia wolą dobrą atmosferę w pracy. Partnerów poznają przez znajomych lub online i chcą mieć tyle samo dzieci co milenialsi. Wbrew stereotypom połowa z nich wierzy w Boga. Oto 12 wykresów o Pokoleniu Z.

Prawie połowa Pokolenia Z zaczęła pracę w szkole średniej albo jeszcze wcześniej. Fot. Liudmyla Lazoryshyna / Getty Images

Z tego artykułu dowiesz się…

  1. Kim są przedstawiciele Pokolenia Z.
  2. Jaki obraz „zetek” na rynku pracy wyłania się z dostępnych danych.
  3. Co badania mówią o wartościach, związkach, podejściu do rodzicielstwa i wierze Gen Z.
Loading the Elevenlabs Text to Speech AudioNative Player...

Audio generowane przez AI. Może zawierać błędy.

Określenie „Pokolenie Z” i związane z nim stereotypy zna niemal każdy. Leniwi, roszczeniowi, przewrażliwieni – to tylko niektóre epitety pojawiające się, gdy zaczyna się rozmowa o „zetkach”. Postanowiliśmy sprawdzić, ile jest w nich prawdy, sięgając do danych i badań.

Najpierw jednak trzeba ustalić, kim właściwie są „zetki”. Istnieje kilka definicji, ale najpopularniejsza obejmuje osoby urodzone w latach 1997-2012.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Według przyjętych ram przedstawiciele Gen Z stanowią około jednej czwartej światowej populacji. W Polsce ich udział wynosi 16 proc. I właśnie na polskich „zetkach” skupimy się w tej analizie.

Wartości... i priorytety

Z danych World Values Survey Association wynika, że Pokolenie Z deklaruje podobne przywiązanie do podstawowych wartości jak pozostałe pokolenia. Religia, praca i polityka są dla „zetek” mniej ważne, ale różnice w porównaniu ze starszymi generacjami nie są diametralne.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Ciekawszych wniosków dostarcza raport „Jakie są polskie Zetki?Uniwersytetu SWPS.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Z opracowania wynika, że najważniejszym priorytetem dla Gen Z jest rozwój osobisty. Rodzina zajmuje dopiero czwarte miejsce, a spośród ośmiu wskazanych obszarów praca znalazła się na ostatniej pozycji.

Gen Z w pracy

To właśnie wokół stosunku Gen Z do pracy narosło szczególnie wiele stereotypów. Zgodnie z nimi „zetki” mają być roszczeniowe, nielojalne wobec pracodawców oraz leniwe.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Przynajmniej częściowo temu przeczą dane dotyczące momentu podjęcia pierwszej pracy. Z raportu „Stan Młodych 2025” wynika, że niemal połowa przedstawicieli Pokolenia Z zaczęła pracować już w szkole średniej albo wcześniej. Z kolei 7 proc. respondentów nigdy dotąd nie pracowało.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Ze stereotypowym obrazem bardziej współgra natomiast inny wynik. Według raportu „Pokolenia na polskim rynku pracy” dla „zetek” dobra atmosfera jest ważniejsza niż wysokość wynagrodzenia lub stabilność zatrudnienia. Także tutaj różnice wobec starszych generacji nie są jednak duże. Milenialsi, przedstawiciele Pokolenia X, a nawet Baby Boomers stawiali atmosferę na drugim miejscu.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Z tego samego badania wynika, że choć trzy piąte przedstawicieli Gen Z lubi swoją pracę, tylko dwie piąte są zadowolone z wynagrodzenia.

Ile wynosi zatem wynagrodzenie przedstawicieli Gen Z? Dla 70 proc. badanych jest to mniej niż 5 tys. zł netto miesięcznie. Około 24 proc. „zetek” zarabia od 5 tys. do 7,5 tys. zł, 5 proc. – od 7,5 tys. do 10 tys. zł. Tylko 1 proc. respondentów deklaruje zarobki powyżej 10 tys. zł na rękę.

Gdzie mieszkają i jak poznają miłość?

Z raportu „Stan Młodych 2025” wynika, że niemal połowa przedstawicieli Pokolenia Z mieszka z rodzicami. Średni wiek wyprowadzki z rodzinnego domu w Polsce wynosi 26 lat u kobiet i 28 lat u mężczyzn. Ci, którzy już się wyprowadzili, najczęściej mieszkają z partnerem lub z rodziną, którą sami założyli.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Jedynie 11 proc. „zetek” mieszka samotnie, co nie dziwi, jeśli weźmie się pod uwagę ich zarobki oraz to, ile pieniędzy pochłania najem mieszkania. Jeszcze mniej osób jednak decyduje się na mieszkanie ze współlokatorami.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Jeśli chodzi o życie uczuciowe, sytuacja różni się nie tylko ze względu na wiek, ale także na płeć. Szczególną uwagę zwraca grupa 25-29-latków, w której odsetek zamężnych kobiet wynosi 41 proc., a żonatych mężczyzn – 20 proc. Młodzi mężczyźni częściej pozostają singlami.

Co ciekawe, dwie trzecie młodych uważa, że obecnie trudno znaleźć odpowiedniego partnera lub partnerkę. Według autorów badania problem dotyczy przede wszystkim kobiet z wyższym wykształceniem. Ich przewaga liczebna na uczelniach sprawia, że trudniej im znaleźć partnera o podobnym poziomie wykształcenia.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Gdzie zatem Gen Z znajduje miłość?

Z danych wynika, że dominują dwie drogi. Pierwsza to poznanie partnera przez rodzinę lub znajomych, druga – przez aplikację randkową lub w internecie. Łącznie odpowiadają za niemal połowę przypadków. Relatywnie często partnerzy poznają się także w szkole, na imprezie lub w pracy.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Jeśli chodzi o dzieci, ponad 40 proc. polskich „zetek” chciałoby mieć dwoje. Prawie 20 proc. deklaruje chęć posiadania trojga lub większej liczby dzieci. Po 15 proc. chce mieć jedno dziecko albo nie mieć ich wcale. W porównaniu z milenialsami różnice są jednak niewielkie. Wśród starszego pokolenia 12 proc. deklaruje, że nie chce mieć dzieci, 44 proc. chciałoby mieć dwoje, a 21 proc. – troje lub więcej.

W co wierzą „zetki”?

Ostatni wykres może być dla części czytelników zaskakujący. Wynika z niego, że niemal połowa przedstawicieli Pokolenia Z w Polsce deklaruje wiarę w Boga.

Ikona wykres interaktywny Wykres interaktywny

Nie jest to oczywiście równoznaczne z praktykowaniem religii. Według badań CBOS z 2022 r. około 22 proc. osób urodzonych w latach 1998-2004 regularnie uczestniczyło w praktykach religijnych. Był to najniższy odsetek spośród wszystkich grup wiekowych. Jednocześnie dwie trzecie młodych uważa, że nie potrzebuje wiary, by odróżniać dobro od zła.

Trzeba jednak pamiętać, że we wszystkich przypadkach są to deklaracje. Osobną kwestią pozostaje to, czy za tymi słowami – np. dotyczącymi wartości, chęci posiadania dzieci czy właśnie wiary – idą czyny.

Główne wnioski

  1. Pokolenie Z najczęściej definiuje się jako osoby urodzone w latach 1997-2012. W Polsce stanowią one około 16 proc. populacji, a na świecie – około jednej czwartej.
  2. Prawie połowa polskich „zetek” podjęła pierwszą pracę jeszcze w szkole średniej lub wcześniej. Najważniejsza jest dla nich dobra atmosfera, która wyprzedza nawet wysokie wynagrodzenie. Podobnie myślą jednak także starsze pokolenia. Około 40 proc. Gen Z jest zadowolonych ze swoich zarobków, a 60 proc. – z wykonywanej pracy.
  3. Przynajmniej na poziomie deklaracji polskie „zetki” nie odrzucają tradycyjnych wartości. Niemal połowa wierzy w Boga, a większość chciałaby mieć dwoje lub więcej dzieci. Jednocześnie najważniejszym priorytetem tej generacji pozostaje rozwój osobisty.