Zełenski: USA zaoferowały Ukrainie członkostwo w NATO
USA po raz pierwszy postawiły przed Ukrainą możliwość przystąpienia do NATO w zamian za wycofanie się z Donbasu – przekazał prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski. – Ukraina omawia z partnerami kompleksowy pakiet gwarancji bezpieczeństwa, nie przedstawiono jednak konkretnej propozycji – dodał.

– Wielokrotnie mówiłem, że Ukraina nie wycofuje się i nie oddaje swoich ziem terrorystom. Amerykanie postawili pytanie: „Czy jeśli Ukraina będzie w NATO, wycofa się z Donbasu?”. Taka propozycja pojawiła się po raz pierwszy – powiedział Wołodymyr Zełenski w piątek w rozmowie z dziennikarzami. Media, w tym agencja Interfax-Ukraina, cytują jego wypowiedź w sobotę.
Zełenski podkreśla, że sam nie może podjąć takiej decyzji
– Omawiamy z partnerami kompleksowy pakiet bezpieczeństwa, który może zostać nam zaoferowany podczas negocjacji: konkretne gwarancje bezpieczeństwa ze strony NATO i UE, silną ukraińską armię – czyli odpowiednią liczebność wojska, uzbrojenie i wsparcie finansowe przez określony czas – oraz Prosperity Plan, czyli plan odbudowy, poparty funduszami z jasno określonych źródeł – zaznaczył prezydent.
Zadeklarował, że jeśli strona amerykańska i pozostali partnerzy z NATO potwierdzą taką propozycję, przedstawi ją ukraińskie społeczeństwu do dyskusji. Zaznaczył, że nie może podjąć takiej decyzji samodzielnie.
– Jeśli pojawi się taka propozycja, jako prezydent rozpocznę otwarty dialog ze społeczeństwem i powiem: „Spójrzcie, w jakim miejscu się znajdujemy, jak zjednoczyli się wszyscy partnerzy i jak widzą dalszy rozwój sytuacji". Oczywiście bez jakiegokolwiek uznania okupowanych terytoriów za rosyjskie”– podkreślił.
–Moje pytanie do strony amerykańskiej brzmi: „Jeśli zapewnicie nam coś podobnego do NATO, czy amerykańscy żołnierze będą obecni na naszym terytorium?". Ich (USA – przyp. red.) odpowiedź brzmi: „Nie" – dodał prezydent.
Według Zełenskiego USA porównują takie gwarancje do porozumień bezpieczeństwa zawartych przez USA z Izraelem i niektórymi państwami Bliskiego Wschodu.
Rosjanie od 2014 r. mimo usilnych starań nie opanowali całego Donbasu
Mimo prób od 2014 r. i traktowania tego regionu jako priorytetowego kierunku ofensywy wciąż Rosjanom nie udało się zająć całego obwodu donieckiego na wschodzie Ukrainy. Nie zmienia to faktu, że pod rosyjską okupacją, przede wszystkim na Krymie i w obwodach donieckim i ługańskim, żyje ok. 3,5 mln Ukraińców, którym Rosjanie odmawiają praw do własnej narodowości.
Mocno ufortyfikowana linia obrony, która biegnie przez obwód doniecki, wykorzystuje też naturalne ukształtowanie terenu i przekazanie jej Rosjanom osłabiłoby znacząco ukraińskie zdolności do obrony przed dalszą agresją.
Prezydent USA Donald Trump w przeszłości wielokrotnie zmieniał też zdanie ws. pomocy Ukrainie, a także przedstawiał czasem sprzeczne propozycje, nawet w ciągu tego samego tygodnia.
Czytaj także: „The Atlantic”: mimo retoryki Trumpa CIA agresywnie pomaga Ukrainie w walce z Rosją
Tymczasem Rosja w swoich żądaniach nie zatrzymuje się na Donbasie
W tym tygodniu media obiegła informacja, że w trakcie rozmów w Abu Dabi Rosjanie zażądali z kolei wyjścia Finlandii z NATO, gdy przed spotkaniem sam Trump zapewniał, że „chcą tylko Donbasu".
Rzekome żądania Moskwy wyjścia Finlandii z NATO, przedstawiane w trakcie rozmów o pokoju na Ukrainie, to podręcznikowy przykład z rosyjskiej teorii wojskowości, łączący psychologię i dezinformację – komentuje fińska prasa.
Rosja miała też chcieć wycofania sił i baz NATO z krajów bałtyckich oraz ze wschodniej flanki, w tym z Polski, do granic z 1997 roku, żądać, aby Francja i Wielka Brytania wykluczyły użycie własnego arsenału nuklearnego w obronie innych krajów europejskich oraz gwarancji „neutralności" Ukrainy.
Chociaż strona rosyjska częściowo zaprzeczyła tym doniesieniom, są one zbieżne z tym, o czym wielu ekspertów alarmuje od dawna: naiwnością jest twierdzić, że Rosja, gdy osiągnie obecne cele, zatrzyma się i nie będzie dążyć do dalszej ekspansji, co najmniej do granic, jakie wyznaczał Układ Warszawski.
I tak na przykład analitycy, m.in. z Ośrodka Studiów Wschodnich (OSW) oraz Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych (PISM), przypominają, że przed pełnoskalową inwazją na Ukrainę Rosja oficjalnie zażądała od USA i NATO wycofania infrastruktury wojskowej do granic z 1997 r.
– Kiedy Rosjanie zaczynają mówić o przebudowie architektury bezpieczeństwa w Europie, tak jak robili to pod koniec 2021 i na początku 2022 r. (tj. przed pełnoskalową agresją na Ukrainę – przyp. red.), oznacza to, że sami nie mają zamiaru iść na żadne ustępstwa, a jedynie chcą sprawdzić, co uda im się uzyskać od Zachodu – skomentował dla PAP Michael Carpenter, doradca prezydenta USA Joe Bidena.
– Steve Witkoff i Jared Kushner popełnili ogromny błąd, przychylając się do rosyjskiego stanowiska, że USA wraz z europejskimi partnerami powinny rozważyć zbudowanie na nowo europejskiej architektury bezpieczeństwa. To było całkowicie niepotrzebne ustępstwo – powiedział Michael Carpenter.
Służby wywiadowcze m.in. Niemiec (BND), Danii, Estonii oraz Polski w swoich raportach z ostatnich lat wskazują, że Rosja przestawiła gospodarkę na tryb wojenny i może odbudować zdolności do konwencjonalnego ataku lub prowokacji wobec państw NATO.
Władimir Putin wielokrotnie kwestionował też suwerenność państw powstałych po rozpadzie ZSRR oraz wschodniej flanki NATO.
Dalszą ekspansję może natomiast ograniczyć wyczerpanie zasobów reżimu – wojna w Ukrainie kosztowała Rosję ogromne straty w sprzęcie i ludziach.
Czytaj także: Białorusini wykradli dane. Tak Rosjanie szacują liczbę swoich żołnierzy zabitych w trakcie inwazji na Ukrainę
Źródło: XYZ, PAP