Tradycyjne rzemiosło, lokalne dziedzictwo, globalne trendy i AI. Dubaj przyciąga kreatywny świat

Audio generowane przez AI. Może zawierać błędy.

Po raz dwunasty w największym mieście w Zjednoczonych Emiratach Arabskich – Dubaju – odbył się Dubai Design Week. Przez pięć dni swoje prace zaprezentowało ponad 300 projektantów, architektów i marek z ponad 50 krajów z całego świata. Wśród nich znaleźli się zarówno absolutni debiutanci, jak i wieloletni uczestnicy targów.

Dubai Design Week tworzy wiele różnych przestrzeni zlokalizowanych w kilku częściach miasta. Na ulicach jednej z najmodniejszych dzielnic Dubaju – Dubai Design District – powstała galeria designu i sztuki pod gołym niebem prezentująca odważne eksperymenty twórcze. Spacerując kolejnymi ulicami, można było podziwiać bardzo zróżnicowane pod względem designu instalacje architektoniczne przygotowane przez twórców z całego świata. Tam też we wnętrzach budynków oraz w specjalnie zaprojektowanych na potrzeby targów strefach odbywały się wystawy i warsztaty związane z architekturą, sztuką i projektowaniem.

Z kolei w hali wystawienniczej Downtown Design prace związane ze sztuką, architekturą i designem prezentowali wystawcy z całego świata. Tam też odbywały się liczne panele dyskusyjne, warsztaty, pokazy filmowe i rozmowy branżowe.

Co ważne, swoje prace podczas Dubai Design Week 2026 zaprezentowali także polscy projektanci. Wśród najważniejszych premier na targach znalazła się kolekcja polskiej marki meblowej Bizzarto zatytułowana „Irys”. Kolekcja została zaprojektowana przez Martę Niemywską-Grynasz i Dawida Grynasza z Grynasz Studio.

Swoje prace pokazali także: Agata Kurzela, mająca polsko-syryjskie korzenie Kinda Ghannoum oraz Justi Osuch z krakowskiej pracowni O.sens.

Silna włoska reprezentacja

Mocną pozycję na dubajskich targach zbudowali Włosi. Wśród ciekawych projektów warto wskazać wystawę Memphis Milano – mediolańskiej marki założonej w 1981 roku przez włoskiego projektanta i architekta Ettore Sottsassa, który skupiał wokół siebie młodych, utalentowanych projektantów. Kolekcja prac, które można było zobaczyć w Dubaju, zaskakiwała formą, wzorami i kolorami.

– Nasza wystawa kontrastuje z pracami projektantów z Bliskiego Wschodu, gdzie dominuje dość stonowana stylistyka. Nasze dekoracje są niezwykle wyraziste i kolorowe. Prezentujemy tu prace wielu różnych projektantów, ponieważ cała idea i ruch grupy wyszły od Ettore Sottsassa, który zaprosił do współpracy wielu młodych wówczas twórców. Dlatego mamy tu m.in. zegar Metropole autorstwa George’a Sowdena czy krzesło Roma przypominające bardziej tron niż zwykłe krzesło, stworzone przez Shiro Kuramatę oraz wiele innych obiektów – mówił Giovanni Gennari, dyrektor ds. marketingu i komunikacji w Mephis Milano, będącej częścią Italian Radical Design Group.

Dodał, że dostrzega wiele różnic między Dubajskim Tygodniem Dizajnu a tym, co możemy zobaczyć na podobnych targach w Mediolanie.

– Oba wydarzenia różnią się diametralnie pod względem grupy docelowej, prezentowanych treści czy oczekiwań odbiorców. Mimo że Dubai Design Week bardzo szybko się rozwija, to jednak Milano Design Week jest najważniejszym wydarzeniem w roku dla wszystkich projektantów na świecie. Nie skupia się bowiem na samym designie, ale mamy tam także motoryzację, modę i wiele innych inicjatyw lifestyle’owych – ocenił Giovanni Gennari.

Jego zdaniem choć Dubai Design Week z roku na rok rośnie, to ciągle nie dorównuje skalą targom w Mediolanie.

Niecodzienne kooperacje i partnerstwa

W ramach Dubai Design Week marki związane z designem, organizacje kulturalne i studia kreatywne serwują interaktywne doświadczenia oraz specjalne projekty realizowane we współpracy z partnerami. Rozszerzają tym samym program targów poza tradycyjne formy wystawiennicze. Jednym z takich projektów było debiutujące w Dubaju Curious Studio. To multimedialny kolektyw będący połączeniem sztuki, designu, nauki i technologii opartych na sztucznej inteligencji. W projekt zaangażowało się 14 projektantów z różnych krajów.

– Curious Studio to żywa przestrzeń twórcza oparta na przekonaniu, że żaden proces twórczy nie ma jednego źródła. Każde dzieło powstaje dzięki całej sieci inspiracji, którą tworzą ludzie, miejsca, gesty, instynkt, wspomnienia i emocje. Curious Studio wyrasta z głęboko ludzkiego impulsu naturalnej potrzeby zadawania pytań, wyrażania siebie i nawiązywania relacji – tłumaczył podczas targów Ferdi Alici, założyciel Ouchhh Collective, stojący na czele Curious Studio.

Artysta od wielu lat przekształca złożone dane naukowe w przełomowe doświadczenia artystyczne, które dotychczas dotarły do ponad 15 milionów odbiorców w ponad 75 miastach na całym świecie. Pod jego kierownictwem artystycznym Ouchhh Studio współpracowało z takimi instytucjami jak m.in. NASA, sieć muzeów nauki Science Museum Group i wieloma markami komercyjnymi.

– Każdy projektant tworzący Curious Studio jest badaczem i odkrywcą. Staramy się w sensowny sposób integrować sztukę, naukę i technologię w przestrzeniach publicznych. W projekt angażuje się czternastu artystów z różnych krajów i kultur. To powoduje, że nasza współpraca i prezentowane prace mają dla nas głęboki wymiar emocjonalny – podkreślał Ferdi Alici.

Sztuczna inteligencja kontra artysta

Podczas targów artysta zwrócił również uwagę na wykorzystanie sztucznej inteligencji w świecie sztuki i designu.

– Nie szukamy w AI jedynie efektownych wizualizacji, lecz dążymy do zrozumienia złożonych danych i zbudowania skomplikowanego procesu kreatywnego. Piękno wydobywamy za pomocą uniwersalnego języka matematyki, nauki i sztuki, wolnego od podziałów religijnych czy kulturowych. Odnosząc się do technologii jako instrumentu, największym wyzwaniem jest integracja różnych dziedzin, nie tylko wizualizacji, ale i zagadnień technicznych, takich jak np. algorytmy. Staramy się łączyć te wszystkie elementy w jedną symfonię, stając się nie tylko artystami, ale i dyrygentami – stwierdził Ferdi Alici.

W ramach Curious Studio, wspieranego przez Philip Morris International, zaprezentowano w Dubaju wiele immersyjnych projektów. Dodatkowo w ramach współpracy Ferdi Alici zaprojektował nowego Iqosa.

– Poprzez takie inicjatywy chcemy łączyć pełnoletnich użytkowników Iqosa i ich pomysły, a także przyczyniać się do umacniania roli regionu na globalnej mapie kultury i innowacji – powiedziała Richa Rustagi, dyrektor zarządzająca Philip Morris w regionie krajów arabskich.

Dubai Design Week okiem lokalnych artystów i wystawców

Targi designu w Dubaju to także silna reprezentacja lokalnych artystów i projektantów. W ramach programu projektowego Tanween skupiającego młodych projektantów ze Zjednoczonych Emiratów Arabskich, swoje prace zaprezentował m.in. Abdulla Abbas.

– Po raz drugi prezentuję swoje prace na Dubai Design Week. W zeszłym roku stworzyłem projekt w ramach Urban Commissions. Była to konstrukcja przypominająca budynek, w całości pokryta starymi liśćmi palmowymi, usytuowana w samym sercu dzielnicy D3 [Dubai Design District – red.]. W tym roku współpracowałem z organizacją Tashkeel w ramach 11-miesięcznego programu Tanween, który pomaga rozwijać koncepcje projektantów i wcielać je w życie. Prezentowane tutaj przez mnie obiekty opowiadają różnorodne historie oraz narracje kulturowe – powiedział XYZ Abdulla Abbas.

Jak dodał, wpływ na jego pracę nad projektami ma m.in. miejsce, w którym prezentuje finalne konstrukcje.

– W ubiegłym roku było to Dubai Design District, a w tym roku prezentuję swoje prace w sekcji Downtown Design. Bardzo cenię sobie możliwość porównania tych dwóch różnych światów i stref. W dzielnicy D3 spaceruje się obok dużych obiektów i konstrukcji przestrzennych, do których można wejść. Z kolei w Downtown Design prezentowane są luksusowe produkty w znacznie mniejszej, bardziej detalicznej skali. Doświadczenie tej różnicy było dla mnie najprzyjemniejszym akcentem tegorocznej edycji – stwierdził Abdulla Abbas.

Dodajmy, że w Downtown Design można było zobaczyć współczesne meble, oświetlenie, tekstylia, ale także przedmioty użytkowe inspirowane tradycyjnym rzemiosłem, regionalnymi zwyczajami i historią Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Jednym z najbardziej interesujących projektów był showroom marki Iwan Maktabi. Nowoczesne, designerskie projekty spotykają się tam z historią i arabską tradycją.

Wsparcie tradycyjnego rzemiosła

– Reprezentujemy tutaj emirackich artystów, z którymi współpracujemy przy tworzeniu unikalnych wzorów i limitowanych edycji dywanów. Jesteśmy trzecim pokoleniem prowadzącym dywanowy, rodzinny biznes, którego korzenie sięgają 1926 roku. W 1995 roku otworzyliśmy mały butik w Bejrucie pod nazwą Iwan Maktabi. Z czasem przekształcił się w duży sklep flagowy. Natomiast w 2010 roku otworzyliśmy kolejny sklep flagowy w Dubaju. W ten sposób ugruntowaliśmy naszą obecność w regionie – powiedziała XYZ Mona Maktabi, dyrektor zarządzająca w Iwan Maktabi.

Jak dodaje, w działalności firmy kluczowe są jakość oraz tradycyjne rzemiosło.

– Prosimy naszych partnerów – tkaczy w Nepalu, Indiach, Turcji czy Iranie – o kultywowanie tego fachu. Młodzi ludzie wykonujący to rzemiosło często przenoszą się do miast na studia i zapominają o swoim dziedzictwie. Finansujemy ich pracę, aby zachęcić ich do dalszej produkcji wysokiej klasy dywanów. Tego, co jest tworzone ręcznie, nie da się odtworzyć maszynowo – tłumaczyła Mona Maktabi.

Jak dodała, chociaż na targach znajdziemy mnóstwo przedstawicieli z całego świata, to podczas tegorocznej edycji jest bardzo duża grupa osób związanych ze sztuką i designem z tego regionu.

– Jesteśmy obecni na Dubai Design Week niemalże od samego początku. Widzimy, jak zmieniają się i ewoluują targi. Kiedyś np. była specjalna strefa „Editions”, w której prezentowaliśmy serię limitowanych dywanów. Teraz formuła uległa zmianie. W przeszłości w wydarzeniu brało udział znacznie więcej międzynarodowych profesjonalistów, architektów oraz projektantów wnętrz. Obecnie pochodzą oni głównie z tego regionu. Zobaczymy, jak będzie to wyglądać w kolejnych latach – powiedziała Mona Maktabi.

Główne wnioski

1. Dubaj staje się coraz ważniejszym punktem na światowej mapie designu. Organizowany po raz dwunasty Dubai Design Week pokazuje, że miasto konsekwentnie buduje swoją pozycję jako międzynarodowe centrum kreatywności, przyciągając projektantów, architektów i marki z różnych części świata.
2. Sztuczna inteligencja otwiera przed projektantami nowe możliwości, ale nie zastępuje ludzkiej kreatywności. Projekty prezentowane w ramach Curious Studio pokazały, że AI może stać się narzędziem łączącym sztukę, naukę i technologię. O wartości dzieła wciąż decydują jednak nie rozwiązania technologiczne i innowacje, a pomysł, emocje, doświadczenie i wrażliwość artysty.
3. Dubai Design Week 2026 pokazał, że współczesny design rozwija się na styku trzech światów: kulturowego dziedzictwa, innowacyjnych technologii i międzynarodowej współpracy. To właśnie ich umiejętne połączenie może wyznaczać kierunki rozwoju branży w kolejnych latach.