Tusk: Polska kluczowa dla unijnego programu SAFE. Do wykorzystania 43,7 mld euro

Polska jest największym beneficjentem unijnego programu dozbrajania SAFE i ma do dyspozycji 43,7 mld euro – poinformował premier Donald Tusk podczas szczytu UE na Cyprze. Szef rządu podkreślił, że Komisja Europejska oczekuje szybkiego i pełnego wykorzystania tych środków.

Premier Donald Tusk w piątek na Cyprze, podczas nieformalnego posiedzenia przywódców UE, przekazał, że Polska jest traktowana jako „absolutnie najważniejszy element” mechanizmu SAFE. Program ten przewiduje 150 mld euro wsparcia, głównie w formie nisko oprocentowanych pożyczek na zakup sprzętu wojskowego.

Jak poinformował szef rządu, Komisja Europejska chce, aby Polska wydała maksymalną pulę dostępnych środków, a państwa UE mają współpracować, by umożliwić szybkie i skuteczne ich wykorzystanie. Polska otrzymała 43,7 mld euro, co czyni ją największym beneficjentem programu.

Czytaj również: Sprawdzamy SAFE w Europie

Tusk zaznaczył, że w czwartek rozmawiał z przewodniczącą KE Ursulą von der Leyen, a jednym z głównych tematów był SAFE. Podkreślił, że Komisja rozumie polską propozycję dotyczącą roli Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK) jako partnera instytucjonalnego, choć wymaga to „bardziej elastycznego podejścia” w ramach procedur unijnych.

W czwartek Komisja Europejska przesłała tekst umowy pożyczkowej SAFE do 18 z 19 państw uczestniczących w programie, w tym do Polski. Premier zapowiedział, że Polska wkrótce podpisze swoją umowę.

Po marcowym wecie prezydenta Karola Nawrockiego wobec ustawy wdrażającej SAFE, rząd przyjął uchwałę dotyczącą programu „Polska Zbrojna”. Upoważnia ona ministrów obrony i finansów do podpisania umowy, a pożyczkę na rzecz Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych ma zaciągnąć BGK, z gwarancją Skarbu Państwa. Środki mogą być przeznaczone wyłącznie na cele związane z armią.

Premier odniósł się także do kwestii bezpieczeństwa europejskiego, wskazując na potrzebę wzmocnienia klauzuli wzajemnej obrony UE (art. 42.7 Traktatu o UE). Podkreślił, że wobec rosyjskiej agresji konieczne są konkretne decyzje, a nie tylko deklaracje, zwłaszcza w kontekście bezpieczeństwa wschodniej granicy.

Tusk ocenił również, że Europa powinna zwiększyć zdolność do samodzielnej obrony, choć – jak zaznaczył – Polska nie ma powodów do narzekań na współpracę ze Stanami Zjednoczonymi w tym zakresie.

Szef rządu odniósł się też do sytuacji politycznej w UE, wskazując na zmianę nastrojów po wyborach na Węgrzech. Podkreślił „ulgę” wśród unijnych liderów oraz znaczenie zwycięstwa opozycji Petera Magyara, które – jego zdaniem – pokazuje, że demokracja w Europie ma przyszłość.

Źródło: PAP