Szczyt klimatyczny COP31 bez wspólnej deklaracji. UE uznała propozycję za „niedopuszczalną”

Szczyt klimatyczny COP31, odbywający się w Turcji, zakończy się bez przyjęcia tradycyjnej wspólnej deklaracji. Propozycję tekstu odrzuciła między innymi reprezentacja UE. Przedstawiciel UE określił ją jako „daleką od poziomu ambicji niezbędnego do walki ze zmianami klimatu”.

Podczas szczytu COP31 krajom nie udało się przyjąć porozumienia, tradycyjnie przyjmowanego na koniec konferencji. Prezydent szczytu Murat Kurum ogłosił, że nie udało się przyjąć końcowej deklaracji i że nowa propozycja dokumentu nie zostanie przedstawiona – podaje BBC.

Pakt klimatyczny bez wzmianki o paliwach kopalnych. „To niedopuszczalne”

Propozycję wspólnej deklaracji odrzuciły Unia Europejska oraz kraje takie jak Norwegia, Panama czy Wyspy Marshalla. Przedstawiciele tych delegacji sprzeciwili się m.in. pominięciu kwestii destrukcyjnego wpływu paliw kopalnych na klimat. Delegaci uznali też, że deklaracja jest zbyt mało ambitna, podczas gdy walka ze zmianami klimatu wymaga zdecydowanych działań.

Unię Europejską podczas debaty kończącej szczyt reprezentował minister transportu Irlandii Darragh O'Brien.

Polecamy: Grenlandia i Antarktyda tracą lód coraz szybciej. Poziom mórz wzrósł już o ponad 3 cm

– UE stanowczo sprzeciwia się propozycji porozumienia. Mówimy to w imieniu naszych obywateli (...). Przyjęte decyzje są dalekie od poziomu ambicji niezbędnego do walki ze zmianami klimatu. To niedopuszczalne, aby pakt klimatyczny w ogóle nie wspominał o paliwach kopalnych – powiedział Darragh O'Brien, cytowany przez BBC.

W rozmowie z dziennikarzami polityk ocenił, że szczyt COP31 został „przejęty przez niektóre państwa naftowe”.

Wiele państw oczekiwało ambitniejszych działań

Od dłuższego czasu było wiadomo, że w negocjacjach dotyczących porozumienia ciężko będzie o konsensus. W związku z trudnościami COP31 przedłużono aż o dwa dni. Sytuacja, w której w ogóle nie udaje się na koniec szczytu przyjąć porozumienia, jest jednak wyjątkowa – komentują dziennikarze BBC.

Delegatka Wielkiej Brytanii Kate Hughes wskazała z kolei, że propozycja porozumienia jest „niewspółmierna do tego, jak pilna jest kwestia przekroczenia norm, do skali kryzysu klimatycznego ani do skutków, które już odczuwają najbardziej bezbronni ludzie i społeczności na całym świecie”. Określiła także propozycję tekstu „najmniejszym wspólnym mianownikiem”, gdy tymczasem sytuacja związana ze zmianami klimatu wymaga „odważnych, zbiorowych działań”.

Polecamy: COP31 ma być „COP-em działania”. Tymczasem zmiany klimatu już teraz generują gigantyczne straty

Cytowana przez agencję Reuters ministra klimatu Norwegii Sigrun Gjerlow Aasland wskazała, że proponowany tekst ustaleń oddala państwa od wcześniejszych porozumień.

„Norwegia nadal jest zaangażowana w kontynuowanie naszej wspólnej i przyspieszonej transformacji energetycznej, a także w przyspieszenie finansowania i adaptacji. Z niecierpliwością oczekujemy kontynuacji prac nad tymi ważnymi zadaniami w przyszłości, ale nie możemy zaakceptować decyzji w formie zaproponowanej przez prezydenta COP31 i sprzeciwiamy się ich przyjęciu”.

„Zawiedliśmy się ze wszystkich stron. Przedstawiono nam najgorszą możliwą odpowiedź na przekroczenie limitu, odpowiedź na zwiększenie wydobycia ropy naftowej i gazu. Nie damy się zmusić do przyjęcia fałszywych rozwiązań. Nie narazimy naszej przyszłości na szwank dla interesów sektora paliw kopalnych. Nie zaakceptujemy rezultatu, który podważy nasze bezpieczeństwo i zagrozi naszej przyszłości” – wskazała z kolei delegacja Wysp Marshalla. Wyspiarski kraj jest jednym z najbardziej narażonych na katastrofalne skutki zmian klimatu.

Co zawierała propozycja deklaracji COP31?

W projekcie znalazł się m.in. kluczowy dla Turcji cel dotyczący elektryfikacji. Zakłada on, że państwa zwiększą udział energii elektrycznej w całkowitym końcowym zużyciu energii z obecnych około 21 proc. do 35 proc. do 2035 r.

Propozycja porozumienia, przedstawiona w niedzielę rano przez przewodniczącego szczytu Murata Kuruma, zawiera m.in. cel dotyczący wspierania technologii wychwytywania i składowania dwutlenku węgla. To rozwiązanie, które jest wspierane przez przemysł naftowy. Eksperci ds. walki ze zmianami klimatu obawiają się, że inwestycje w tę technologię mogą służyć jako pretekst do dalszych inwestycji w paliwa kopalne.

Polecamy: Ogromne koszty suszy dla polskiej gospodarki. Miliardy złotych rocznie

Proponowana deklaracja nie zawierała za to wezwania do odejścia od ropy i gazu. Tekst, przedstawiony w niedzielę delegatom, odwołuje się co prawda do ustaleń ze szczytu Dubaju w 2023 r., na którym osiągnięto porozumienie w sprawie odchodzenia od paliw kopalnych. Ani razu nie wymienia jednak kluczowych terminów, takich jak „paliwa kopalne”, „ropa”, „węgiel” czy „stopniowe wycofywanie”.

Kolejny szczyt klimatyczny za rok w Etiopii

COP to doroczny szczyt klimatyczny ONZ na którym państwa negocjują działania na rzecz ograniczania globalnego ocieplenia, adaptacji do zmian klimatu oraz szczegóły dotyczące finansowania transformacji.

Kolejny szczyt klimatyczny ma odbyć się w listopadzie 2027 r. w stolicy Etiopii, Addis Abebie.

Źródło: PAP/XYZ