KNF nakłada na XTB karę 20 mln zł
Komisja Nadzoru Finansowego nałożyła na XTB karę pieniężną w wysokości 20 mln zł. Decyzja dotyczy szeregu naruszeń w latach 2022–2023, w tym nieprawidłowej oceny wiedzy i doświadczenia klientów oraz ryzyk związanych z instrumentami CFD.
KNF wskazuje na wieloletnie naruszenia w latach 2022–2023
Komisja Nadzoru Finansowego poinformowała, że decyzja o karze dla XTB została wydana w związku z naruszeniami z okresu od 1 stycznia 2022 r. do 17 września 2023 r.. Łączna wysokość sankcji wynosi 20 mln zł.
Według KNF spółka miała nieprawidłowo oceniać, czy klienci posiadają wiedzę i doświadczenie pozwalające rozumieć ryzyko związane z usługami maklerskimi i instrumentami finansowymi.
Regulator wskazał także na brak właściwego określania grup docelowych dla produktów inwestycyjnych, co miało mieć charakter nieproporcjonalny względem złożoności instrumentów.
Dodatkowo KNF zwróciła uwagę na nieprawidłowości związane z publikacją listy HOT, która mogła generować konflikty interesów.
Problemy z ankietami MiFID i oceną adekwatności klientów
W ocenie KNF stosowane przez XTB kwestionariusze MiFID oraz metodologia oceny adekwatności nie spełniały swojego celu. Miały one nie pozwalać na rzetelne ustalenie, czy klient rozumie ryzyko związane z inwestowaniem w kontrakty CFD.
Według regulatora spółka uznawała za adekwatne inwestycje w skomplikowane instrumenty CFD na podstawie wiedzy klientów dotyczącej prostszych produktów finansowych.
W efekcie klienci, którzy deklarowali doświadczenie jedynie w podstawowych instrumentach, mogli otrzymywać informację o adekwatności bardziej ryzykownych produktów.
KNF podkreśliła, że taka metodologia mogła prowadzić do sytuacji, w której inwestorzy detaliczni podejmowali decyzje bez pełnej świadomości ryzyka.
CFD, konflikty interesów i ryzyko dla inwestorów
Regulator wskazał również, że XTB formalnie wyodrębniało grupy docelowe dla różnych instrumentów, jednak stosowane kryteria w praktyce były identyczne dla wszystkich produktów.
W ocenie KNF nie uwzględniano w wystarczającym stopniu poziomu skomplikowania instrumentów ani ryzyk związanych z ich strukturą, kosztami i potencjalną stratą.
Szczególne zastrzeżenia dotyczyły także listy HOT, której mechanizm mógł promować instrumenty generujące wyższe spready, a więc potencjalnie większe przychody dla spółki.
Według KNF takie rozwiązanie mogło prowadzić do konfliktu interesów, którego klienci nie byli w stanie jednoznacznie zidentyfikować.
Informacje wprowadzające w błąd i stanowisko nadzoru
KNF zarzuciła XTB także przekazywanie klientom informacji, które mogły być nierzetelne lub wprowadzające w błąd w zakresie ryzyka instrumentów finansowych, w tym CFD.
Spółka – jak wskazano – nie przedstawiała w sposób wystarczająco szczegółowy wszystkich ryzyk, co mogło utrudniać podejmowanie świadomych decyzji inwestycyjnych.
Regulator podkreślił, że instrumenty CFD cechują się wysokim poziomem ryzyka i powinny być oferowane wyłącznie inwestorom posiadającym odpowiednią wiedzę oraz doświadczenie.
KNF przywołała również dane z badań UKNF, według których 70–80 proc. aktywnych klientów na rynku Forex traci na tego typu instrumentach.
W ocenie Komisji naruszenia XTB wskazują na prowadzenie działalności w sposób nierzetelny i nieprofesjonalny w badanym okresie.
Źródło: PAP Biznes