Rząd przyjął projekt zmian w KRS. Nowe obowiązki i zasady dla przedsiębiorców

Rząd przyjął projekt nowelizacji ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym. Zmiany mają usprawnić pracę sądów rejestrowych, doprecyzować zasady składania dokumentów finansowych oraz uporządkować postępowania dotyczące wykreślania podmiotów z rejestru. Projekt przewiduje także nowe obowiązki dla przedsiębiorców, w tym konieczność potwierdzenia prawa do lokalu przy rejestracji firmy lub zmianie jej siedziby.

Projekt tzw. ustawy deregulacyjnej przygotowało Ministerstwo Sprawiedliwości. Resort w uzasadnieniu do projektu wskazał, że obowiązujące regulacje nie zawsze odpowiadają obecnym potrzebom obrotu gospodarczego oraz możliwościom organizacyjnym i finansowym sądów rejestrowych.

Nowelizacja ma usunąć problemy, które pojawiły się po wcześniejszych zmianach w przepisach. Obejmuje zarówno korekty obowiązujących regulacji, jak i wprowadzenie nowych rozwiązań.

Elektronizacja akt rejestrowych i dokumenty papierowe

Jedna ze zmian dotyczy akt rejestrowych podmiotów, które zostaną objęte pełną elektronizacją. Chodzi m.in. o stowarzyszenia, fundacje, organizacje społeczne i zawodowe oraz samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej.

Przepisy dotyczące elektronizacji tych rejestrów mają wejść w życie 1 kwietnia 2027 roku. Wcześniejsza nowelizacja nie określiła jednak, gdzie należy przechowywać papierowe dokumenty złożone przed wpisaniem podmiotu do KRS.

Ministerstwo proponuje, aby do czasu wpisu dokumenty były przechowywane w aktach rozpoznawanej sprawy. Po rejestracji podmiotu miałyby zostać dołączone do prowadzonego dla niego zbioru dokumentów.

Informacje z rejestru karnego poza dostępem publicznym

Projekt zakłada także całkowite wyłączenie możliwości przeglądania informacji przekazywanych przez Biuro Informacyjne Krajowego Rejestru Karnego.
Obecnie ograniczenie dostępu dotyczy przede wszystkim informacji, które nie były podstawą rozstrzygnięcia sądu rejestrowego albo odnosiły się do osób niepodlegających wpisowi do KRS.

Po zmianach informacje z rejestru karnego będą dostępne wyłącznie dla sądu rejestrowego oraz sądu rozpoznającego środek zaskarżenia. Sąd będzie mógł powołać się na nie w uzasadnieniu orzeczenia, jeżeli staną się podstawą rozstrzygnięcia.

Przeczytaj także: nowe decyzje rządu

Nowa sankcja za brak dokumentów finansowych

Ministerstwo Sprawiedliwości chce również zmienić postępowania przymuszające podmioty do składania dokumentów finansowych.

Obecnie podstawową sankcją jest grzywna, która może być nakładana wielokrotnie. Zdaniem resortu rozwiązanie to często nie skłania podmiotów do wykonania obowiązków. Postępowania są ponadto kosztowne i czasochłonne.

Projekt precyzuje, że wezwanie do wykonania obowiązku oraz ewentualna grzywna mają być kierowane do podmiotu podlegającego wpisowi do rejestru. Sąd będzie mógł odstąpić od nałożenia grzywny, jeżeli z akt wynika, że jej egzekucja z majątku podmiotu byłaby bezskuteczna.

Nowym rozwiązaniem ma być wpisywanie do KRS wzmianki o niewykonaniu obowiązku złożenia dokumentów finansowych mimo wezwania sądu.

Według ministerstwa taka informacja może podważyć zaufanie kontrahentów do przedsiębiorcy. Groźba jej ujawnienia ma więc mobilizować podmioty do terminowego wykonywania obowiązków sprawozdawczych.

Po zamieszczeniu wzmianki sąd nie będzie wszczynał kolejnych postępowań przymuszających dotyczących tych dokumentów. Wykreślenie informacji nastąpi dopiero po złożeniu wszystkich zaległych dokumentów finansowych, także tych, których termin złożenia upłynął już po jej wpisaniu.

Szczegółowe zasady organizacyjne dotyczące nakładania grzywien i wpisywania wzmianek mają zostać określone w zarządzeniu ministra sprawiedliwości.

Ciekawe: Konfederacja niezadowolona z deregulacji rządu

Odpowiedzialność karna pozostanie bez zmian

Nowe przepisy nie zwolnią sądów z obowiązku informowania organów ścigania o niezłożeniu dokumentów finansowych.

Ministerstwo przypomina, że niewykonanie obowiązków sprawozdawczych może stanowić czyn zabroniony. Osoby odpowiedzialne za naruszenia nadal będą mogły ponosić odpowiedzialność karną.

Szybsze wykreślanie nieaktywnych podmiotów

Projekt zmienia także zasady rozwiązywania podmiotów wpisanych do KRS bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego.

Obecne postępowania są często umarzane i mogą trwać długo. Po zmianach postanowienie sądu ma obejmować jednocześnie rozwiązanie podmiotu oraz jego wykreślenie z rejestru.

Obie decyzje będą podejmowane pod tą samą sygnaturą. W ramach tego samego postępowania sąd dokona również technicznego wykreślenia podmiotu z KRS.

Nowelizacja ma ponadto szczegółowo określić postępowanie dowodowe prowadzące do ustalenia, czy podmiot posiada zbywalny majątek i czy nadal prowadzi działalność. Celem jest ujednolicenie praktyki sądów rejestrowych.

Ostrzeżenie o postępowaniu bez likwidacji

Sąd będzie miał obowiązek niezwłocznego zamieszczenia w KRS wzmianki o rozpoczęciu postępowania dotyczącego rozwiązania podmiotu bez przeprowadzania likwidacji.
Informacja ma ostrzegać uczestników obrotu, w szczególności wierzycieli oraz inne osoby, których interes może sprzeciwiać się wykreśleniu podmiotu z rejestru.
Takie postępowanie jest prowadzone przez sąd z urzędu.

Projekt przewiduje również pełniejsze wykorzystanie tzw. modułu Tożsamość. Narzędzie służy do zakładania, przechowywania i obsługi kont używanych w systemach informatycznych Ministerstwa Sprawiedliwości.

Nowe regulacje mają określić zasady korzystania z kont przez podmioty wpisane do KRS i usprawnić elektroniczną obsługę postępowań rejestrowych.

Firma będzie musiała potwierdzić prawo do lokalu

Zgodnie z komunikatem Ministerstwa Sprawiedliwości przy zgłaszaniu nowej firmy lub zmianie jej siedziby konieczne będzie przedstawienie dokumentu potwierdzającego prawo do korzystania z lokalu.

Zmiana ma ograniczyć przypadki rejestrowania podmiotów pod adresem bez wiedzy lub zgody właściciela nieruchomości.

Projekt doprecyzowuje także zasady składania oświadczeń dotyczących cudzoziemców oraz praw spółek do nieruchomości położonych w Polsce.

Większa ochrona danych osobowych

Nowelizacja ma wzmocnić ochronę danych osobowych znajdujących się w dokumentach przekazywanych do sądów rejestrowych.

Do pism procesowych i dokumentów trzeba będzie dołączać wersje z usuniętymi danymi osobowymi. Nowe obowiązki obejmą również notariuszy przesyłających wyciągi z aktów notarialnych.

Kiedy nowe przepisy wejdą w życie

Większość przepisów ma zacząć obowiązywać 1 października 2027 roku. Rozwiązania wymagające bardziej skomplikowanych zmian technicznych i organizacyjnych mają wejść w życie w 2028 roku.

Źródło: PAP