zagranica

Drugiego dnia konfliktu na Bliskim Wschodzie Izrael kontynuował ostrzeliwanie celów w Iranie. W ramach odwetu rakiety oraz drony wybuchały w Katarze, Zjednoczonych Emiratach Arabskich oraz pierwszy raz w Omanie. W Teheranie, ale również w miastach w Pakistanie i Indiach, na ulice wyszli ludzie, którzy oddali hołd zabitemu w amerykańsko-izraelskim ataku ajatollahowi Alemu Chameneiemu. Przedstawiciele Europy Zachodniej w powściągliwy sposób odnieśli się do działań swoich sojuszników, podkreślając, że próba obalenia władz w Iranie niesie nadzieję, ale też zagrożenie.

Podczas operacji „Epicka Furia”, czyli ataku Stanów Zjednoczonych na Iran, zginęło trzech amerykańskich żołnierzy – podało Dowództwo Centralne USA. Pięciu jest poważnie rannych.

W Iranie rozpoczęła się walka o władzę. Śmierć Alego Chamenei uruchomiła procedurę sukcesji, która zaważy nie tylko na przyszłości samej Republiki Islamskiej, lecz również wpłynie na układ sił na całym Bliskim Wschodzie. W jaki sposób człowiek, który przez ponad trzy dekady niepodzielnie dominował w irańskiej polityce, zbudował jeden z najbardziej opresyjnych reżimów na świecie? I czy system, który tak pieczołowicie skonsolidował, zdoła przetrwać bez swojego głównego architekta?

Nie ma informacji o poszkodowanych polskich obywatelach w regionie Bliskiego Wschodu – przekazał w niedzielę rzecznik MSZ Maciej Wewiór. Zaznaczył, że przebywającym w regionie Polakom MSZ rekomenduje – w miarę możliwości i przy zachowaniu zasad bezpieczeństwa – rozważenie opuszczenia go drogą inną niż lotnicza.

Szefowa KE Ursula von der Leyen uznała, że po śmierci ajatollaha Alego Chameneia Irańczycy odzyskali nadzieję. Przestrzegła jednak przed spiralą przemocy w regionie. Szefowa dyplomacji UE Kaja Kallas dodała, że choć obecnie nie wiadomo, co wydarzy się dalej, to możliwe jest zbudowanie „innego Iranu”.

Ubezpieczyciele od soboty anulują polisy i podnoszą ceny ochrony statków przepływających przez Zatokę Perską i Cieśninę Ormuz po atakach USA i Izraela na Iran. Wzrost kosztów ubezpieczenia może sięgnąć 50 proc. wartości polisy, a niektórzy armatorzy rezygnują z przepływu przez strategiczny szlak, którym transportowana jest jedna piąta światowej ropy naftowej.

Izraelska armia poinformowała w niedzielę rano, że przepuściła kolejną falę ataków na cele irańskich władz „w samym sercu Teheranu”. Według Reutersa i AFP w stolicy Iranu słychać było głośne wybuchy. Z kolei Oman poinformował, że w jego granicach drony trafiły port Duqm oraz tankowiec w Cieśninie Ormuz.

Belgijskie siły zbrojne przejęły w niedzielę tankowiec należący do rosyjskiej floty cieni – poinformował minister obrony Theo Francken. Jednostka, zatrzymana przy wsparciu Francji i podejrzewana o pływanie pod fałszywą banderą, zostanie przetransportowana do portu w Zeebrugge.

Tłumy ludzi zebrały się w Iranie, Indiach czy Pakistanie, aby oddać hołd zabitemu ajatollahowi Alemu Chameneiowi. Władze Iraku ogłosiły trzydniową żałobę.

Prezydent USA Donald Trump zdecydował o wycofaniu z użytku przez państwowe instytucje modeli AI firmy Anthropic w związku ze stawianiem przez firmę warunków o niewykorzystywaniu AI do masowej inwigilacji i w broni autonomicznej. Trump zagroził firmie dalszymi konsekwencjami.