makroekonomia

Mijający rok był dość dobry pod względem wskaźników makroekonomicznych, szczególnie na tle innych krajów Europy. Wzrost realnego PKB był solidny a inflacja spadła mocniej od oczekiwań. Niepokoi nieco wysoki deficyt Polski, choć inne cechy gospodarki ograniczają w pewnym stopniu związane z nim ryzyko.

W szczytowym okresie kryzysu zadłużeniowego stopa bezrobocia w Grecji sięgnęła 28 proc. i była wyższa niż w Szwecji o ok. 20 pkt proc. Dziś jej poziom jest niższy niż w Szwecji. To zjawisko szersze: bezrobocie spada w krajach południa Europy, a rośnie na północy.

W tym roku Polska zakupiła ponad 80 ton złota, najwięcej spośród wszystkich państw na świecie. Od 2022 r. łączne zakupy dokonywane przez bank centralny wyniosły 300 ton, co plasuje nas na drugim miejscu na świecie. Polska dywersyfikuje swoje rezerwy, zmniejszając w nich udział amerykańskiego dolara.

Najważniejsze zachodnie bloki, tzn. UE oraz USA, traciły udział w światowej gospodarce w ciągu ostatnich trzech dekad na rzecz krajów rozwijających się. Pokazujemy tę ewolucję poprzez procesy i idee, które stały w tle tego zjawiska.

Sprzedaż detaliczna w listopadzie wzrosła o 3,1 proc. r/r, napędzana głównie mocnym popytem na dobra trwałe. Wzrost realnych dochodów, spadek stóp procentowych i odbudowa oszczędności gospodarstw domowych składają się na wzrost konsumpcji. W przyszłym roku dynamika sprzedaży detalicznej może jednak nieco wyhamować.

Niemcy w szybkim tempie tracą chiński rynek, a jednocześnie coraz silniej zalewane są przez napływ tanich towarów z Państwa Środka. Ta podwójna presja – szybko spadający eksport i rosnący import – tworzą zjawisko określane już mianem „chińskiego szoku”. To kolejny cios w i tak osłabiony niemiecki model gospodarczy, oparty od dekad na eksporcie.

Przemysł rośnie bardzo powoli, ale jest jedna kategoria, w której trwa wyraźne ożywienie – dobra inwestycyjne. Napędzają ją inwestycje z Krajowego Planu Odbudowy (KPO) oraz ożywienie związane z transformacją energetyczną w Europie. W reszcie kategorii jest słabiej. Nadzieje na ożywienie w budownictwie ponownie okazały się przedwczesne.

Przeciętne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw wyniosło w listopadzie już niemal 9 100 zł. Dynamika lekko się podniosła wobec października, ale jest to chwilowe wahnięcie. Liczba zatrudnionych w sektorze przedsiębiorstw jest o 0,8 proc. niższa niż przed rokiem, ale szersze dane wskazują na wzrost liczby pracujących w gospodarce.

Silne umocnienie walut Europy Środkowej w 2025 r. stało się jednym z kluczowych kanałów dezinflacji w regionie, obniżając koszty importu. Ten sam mechanizm rodzi jednak coraz wyraźniejsze napięcie po stronie realnej gospodarki, od presji na eksport po spadek atrakcyjności kosztowej dla kapitału zagranicznego.

Fed zdecydował w grudniu o kolejnej obniżce stóp procentowych. Jednakże cykl łagodzenia polityki pieniężnej zmierza ku końcowi. Przedstawiamy możliwy rozwój sytuacji w amerykańskiej gospodarce.