Mateusz Gibała

Szwedzki rząd przygotował projekt nowej cywilnej służby wywiadu zagranicznego. Agencja ma rozpocząć działalność 1 stycznia 2027 roku, a na jej utworzenie przeznaczono około 302 mln dolarów. Wojsko broni swojego wywiadu, natomiast eksperci popierają pomysł.

Mateusz Gibała - autor artykułu - profil

Szwedzi uciekają na Wyspy Alandzkie. Fińskie służby ostrzegają, że są to migranci o skrajnych poglądach, którzy mogą zwiększyć ryzyko terroryzmu.

Mateusz Gibała - autor artykułu - profil

W Kopenhadze powstaje pierwsza oficjalna dzielnica „genby”. Architektura i program społeczny mają wzmacniać więzi, ułatwiać tworzenie wielopokoleniowych wspólnot i sprzyjać zakładaniu rodzin. To eksperyment, który może zmienić myślenie o urbanistyce.

Mateusz Gibała - autor artykułu - profil

Szwecja pokazuje, że ograniczanie dostępności alkoholu może działać i mieć społeczne poparcie. Polska nie wprowadzi dziś łatwo państwowego monopolu na sprzedaż, ale ma do dyspozycji prostsze narzędzia: nocną prohibicję, wyższą akcyzę i ograniczenia na stacjach benzynowych.

Mateusz Gibała - autor artykułu - profil

Od 30 lat w Szwecji rośnie liczba ludzi, którzy porzucają codzienne życie, by stać się współczesnymi wikingami. Zamieniają się w nordyckich wojowników, druidów, mieczników i rzemieślników. Latem żyją w obozach, zimą szlifują umiejętności szermierki średniowiecznej, a przez cały rok celebrują pogańskie rytuały.

Mateusz Gibała - autor artykułu - profil

Przez dekady Islandia i Norwegia pozostawały poza UE, korzystając z Europejskiego Obszaru Gospodarczego i strefy Schengen. W 2026 r. oba kraje wróciły jednak do debaty o pełnej integracji. Bruksela uważnie patrzy dziś na północ Europy.

Mateusz Gibała - autor artykułu - profil

Finlandia uruchamia geologiczne składowisko zużytego paliwa jądrowego. Podziemny grobowiec wykuty w granitowej skale na głębokości ponad 430 metrów ma być bezpieczny przez 100 tysięcy lat.

Mateusz Gibała - autor artykułu - profil

Finlandia przez dekady była symbolem nowoczesnej edukacji. Dziś ten model zaczyna się kruszyć. Mimo wzrostu liczby studentów kraj nie nadgania globalnej czołówki, a ambicje polityczne rozmijają się z realiami finansowymi.

Mateusz Gibała - autor artykułu - profil

Ani tradycyjny czerwony blok skupiający partie lewicowe, ani niebieski blok prawicowy nie są w stanie samodzielnie osiągnąć wymaganych 90 mandatów w 179-osobowym Folketingu. Klucz do zamku Christiansborg trzyma ugrupowanie Umiarkowanych (Moderaterne), którego lider Lars Løkke Rasmussen może stać się architektem nowego duńskiego porządku. Sprawdzamy, jakie są możliwe koalicje i jak zmienią podejście Danii do polityki imigracyjnej, Ukrainy czy funduszy unijnych.

Mateusz Gibała - autor artykułu - profil

W Finlandii już trzylatki uczą się rozpoznawać obrazy i dźwięki, które mogą być fałszywe. System edukacji tego nordyckiego kraju, od lat uznawany za jeden z najbardziej spójnych i odpornych na kryzysy informacyjne, włączył do podstawy programowej obowiązkową edukację dotyczącą sztucznej inteligencji oraz zagrożeń, jakie ze sobą niesie.

Mateusz Gibała - autor artykułu - profil