Jest propozycja nowego budżetu UE

Cypr jako prezydencja Rady UE przedstawił nową propozycję wieloletniego budżetu Unii na lata 2028–2034. Dokument zakłada przesunięcia środków między politykami oraz łączny spadek budżetu o 2 proc., mimo zwiększenia finansowania wybranych obszarów.

W centrum propozycji znalazło się dodatkowe 5,2 mld euro dla polityki spójności, której celem jest wyrównywanie różnic gospodarczych w regionach UE. Zwiększenie ma trafić do państw, których dochód narodowy brutto wynosi mniej niż 90 proc. średniej unijnej. Jednocześnie wprowadzono limit – jeden kraj nie będzie mógł otrzymać więcej niż 1,5 mld euro.

Największym beneficjentem polityki spójności pozostaje Polska. Według założeń cypryjskiej prezydencji dodatkowe środki mają odpowiedzieć na postulaty tzw. grupy przyjaciół spójności, która krytykowała spadek realnych wydatków na polityki spójności i rolnictwo.

Aby sfinansować zmiany, Cypr zaproponował cięcia w innych obszarach. Obejmują one m.in. politykę migracyjną, innowacyjność oraz nowy fundusz EU Facility. Zmniejszone mają zostać także środki dla Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej w Warszawie – o blisko 2 mld euro.

Czytaj również: Kraje UE przyjęły przepisy, mające zwiększyć ochronę rynku stali przed napływem taniego importu

Największe redukcje dotyczą polityki konkurencyjności. Wydatki w tym obszarze zmniejszono o 20 mld euro do poziomu 502 mld euro. Fundusz Konkurencyjności został obcięty o 15 mld euro do 383 mld euro, a program badawczy Horyzont Europa o 5 mld euro do 149 mld euro.

Łącznie cięcia mają przynieść 33 mld euro oszczędności, co oznacza redukcję całej unijnej „koperty” o 2 proc. Cypryjska prezydencja podkreśla, że propozycja ma pogodzić oczekiwania państw opowiadających się za większym budżetem i tych domagających się oszczędności.

Komisja Europejska w lipcu 2025 r. proponowała budżet na poziomie 1,76 bln euro w cenach z 2025 r. (1,98 bln euro w cenach bieżących), co odpowiadałoby 1,1–1,26 proc. unijnego DNB. Cypryjska propozycja zakłada niższy poziom – 1,73 bln euro (1,95 bln euro w cenach bieżących), czyli około 1,23 proc. DNB Unii Europejskiej.

Czytaj również: Minister infrastruktury: Polska zbudowała mniejszość blokującą "zazielenianie" flot samochodów

Źródło: PAP