Współpraca Izraela z Azerbejdżanem kluczowa dla wojny z Iranem
Atakując irańskie okręty na Morzu Kaspijskim, Izrael chronił Azerbejdżan – podaje portal Maritime-Executive. Oba kraje zawarły tajną umowę o współpracy obronnej. Analitycy uważają, że Izrael chce wsparcia Baku w wojnie z Iranem.
Izraelski atak na irańską flotę, przeprowadzony w ubiegłym tygodniu na Morzu Kaspijskim, mógł mieć na celu pozbawienie Iranu możliwości dalszego zagrażania Azerbejdżanowi – ocenia Maritime-Executive. Bombardowanie bazy sprawiło, że dominującą pozycję na tych wodach uzyskało Baku.
Izrael zniszczył też irańsko-rosyjski morski szlak transportowy, którym Moskwa dostarczała sprzęt wojskowy do Iranu. Szlak przebiegał przez wody terytorialne Azerbejdżanu.
„Narodowy imperatyw bezpieczeństwa, który skłonił Izrael do ataku, znacznie bardziej prawdopodobnie wynikał ze wsparcia i ochrony Azerbejdżanu, z którym Izrael ma tajne porozumienie o współpracy obronnej, prawdopodobnie kluczowe dla dalszego prowadzenia obecnej wojny” – czytamy.
Irańskie władze od lat traktują Azerbejdżan jako znajdujący się w ich strefie wpływów. W 2023 r. Teheran próbował stworzyć organizację Huseyniyun – wzorowaną na Hezbollahu – która miałaby obalić azerbejdżański rząd i ustanowić szyicką republikę na wzór Iranu.
Napięcia między Iranem a Azerbejdżanem wzrosły od wybuchu wojny, zwłaszcza po ataku dronów na azerbejdżańskie międzynarodowe lotnisko w Nachiczewanie. Prezydent Ilham Alijew stwierdził, że „niezależny Azerbejdżan jest miejscem nadziei dla Azerów mieszkających w Iranie”.
Analitycy widzą w tym rzucenie wyzwania Iranowi. Z kolei izraelskie ataki, wspierające Teheran, oceniają jako zachętę, by Baku przyłączyło się do wojny. Zwłaszcza że obrona Iranu okazała się dużo bardziej odporna, niż spodziewali się tego amerykańscy i izraelscy wojskowi.
Ewentualna konfrontacja Azerbejdżanu z Iranem mogłaby wciągnąć w wojnę także Turcję, czyli najbliższego sojusznika Baku. W 2021 r. oba państwa podpisały układ wojskowy, zgodnie z którym, jeśli niezależność lub integralność terytorialna któregokolwiek z tych dwóch krajów zostanie zagrożona przez państwo trzecie, oba rządy udzielą sobie wsparcia, w tym wojskowego.
Przypomnijmy, wojna na Bliskim Wschodzie trwa od 28 lutego, gdy rozpoczął się izraelsko-amerykański atak na Iran. Konflikt rozprzestrzenił się gdy Teheran w odwecie zaatakował Izrael i inne kraje, zwłaszcza te, w której znajdują się amerykańskie bazy.
Źródło: Maritime-Executive, PAP, XYZ
Fot. Nasser Ishtayeh/SOPA Images/LightRocket via Getty Images